SKKN Đổi mới phương pháp dạy học - Kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh. Phần: Hình chiếu - Hình chiếu trục đo môn Công nghệ 8 - Trần Đại Nghĩa

Nội dung tài liệu: SKKN Đổi mới phương pháp dạy học - Kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh. Phần: Hình chiếu - Hình chiếu trục đo môn Công nghệ 8 - Trần Đại Nghĩa

1. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 A. ĐẶT VẤN ĐỀ I. Lý do chọn đề tài. Toàn ngành GĐ - ĐT đang nỗ lực đổi mởi PPDH theo hướng phát huy tích cực, chủ động, sáng tạo, phát triển theo năng lực của học sinh trong hoạt động học tập, nghành GD - ĐT có nhiệm vụ trang bị cho học sinh những kiến thức, kỹ năng và thái độ cần thiết, sống và lao động trong một xã hội văn minh, hiện đại. Bởi vậy, trang bị cho học sinh những kiến thức kỹ thuật và thái độ cần thiết tiếp tục học lên đang là một vấn đề cần thiết. Cốt lõi của việc đổi mới PPDH hiện nay là phát huy được tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh trong học tập, chống thói quen học tập thụ động. Nói cách khác phải tích cực hóa họat động học tập của học sinh. Để đạt được định hướng đó, cần phải phân tích rõ bản chất, biểu hiện của tính tích cực học tập của học sinh cùng các tiêu chí đánh giá, làm cơ sở cho việc đề xuất và áp dụng các biện pháp cụ thể trong dạy môn công nghệ. Trong thời gian qua bản thân Tôi được phân công dạy môn công nghệ, tôi nhận thấy việc cung cấp kỹ năng cho học sinh là quan trọng, thế nhưng trong thực tế thì phân môn công nghệ lại được chú ý, quan tâm từ việc nghiên cứu, hướng dẫn giảng dạy, đến thực tế giảng dạy của giáo viên. Bên cạnh nhận thức chưa đúng về vị trí, ý nghĩa của môn học giáo viên chủ yếu sử dụng phương pháp thuyết trình theo kiểu "thầy giảng trò nghe và ghi chép". Do đó học sinh học tập một cách thụ động, không phát huy được năng lực, tính tích cực, sáng tạo trong giờ học. Bên cạnh đó việc lựa chọn kiến thức hợp lý cho phù hợp với đối tượng học sinh và khả năng hiện thực chương trình. Vậy làm thế nào để các em học tốt phải tìm tòi cho mình hướng giải quyết để đáp ứng yêu cầu học tập trong thời kỳ mới, tức là chúng ta phải tập cho học sinh, hướng dẫn cho các em cách học, tiếp thu những kiến thức lý thuyết đến thực hành mà đích cuối cùng là giáo viên phải biết hướng dẫn cho học sinh cách học và biết lĩnh hội kiến thức mới đó. Xuất phát từ thực tế đó trong quá trình giảng dạy, tôi đã cố gắng tìm tòi để mong sao đáp ứng được phần nào tính cấp thiết của việc giảng dạy phân môn công nghệ. Hơn nữa, cũng là để thực nghiệm đổi mới phương pháp nói chung, đổi mới phương pháp dạy môn công nghệ nói riêng. Trong khuôn khổ bài viết này, tôi đi sâu vào phần I - Vẽ Kỹ Thuật ở chương trình Công Nghệ 8 nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả học công nghệ của học sinh. II. Đối tượng nghiên cứu, nội dung nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu, và thời gian nghiên cứu. - Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động học tập của học sinh khối 8 (gồm lớp 8A, 8B, và 8C). - Nội dung nghiên cứu: Phương pháp dạy học hình chiếu – hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8. - Phạm vi nghiên cứu: Tìm hiểu nghiên cứu thực trạng việc học tập môn công nghệ khối 8 của học sinh ở trường THCS đơn vị Tôi đang công tác. Trang 1 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
2. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 - Thời gian nghiên cứu: Từ đầu năm học 2014 - 2015 III. Mục đích nghiên cứu, Nhiệm vụ nghiên cứu. 3.1 Mục đích nghiên cứu Tìm hiểu tình hình học tập phần I - Vẽ Kỹ Thuật phân môn Công Nghệ 8 sẽ giúp cho Tôi thấy được những ưu điểm và những hạn chế trong quá trình học tập của các em. Từ đó phát huy những ưu điểm các em đã có và khắc phục những hạn chế, tìm phương pháp truyền đạt, dẫn dắt học sinh trong học tập bộ môn này. Đây cũng là điều kiện cho giáo viên nâng cao phương pháp giảng dạy nhằm đem lại kết quả cao cho giáo dục và đào tạo cấp trung học. 3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu. 1. Nghiên cứu các vấn đề lý luận và thực tiễn. 2. Nghiên cứu tình hình học môn công nghệ của học sinh. 3. Phân tích kết quả nghiên cứu và rút ra kết luận. IV. Giả thiết khoa học. Hiện nay trong bước đường đổi mới và hoàn thiện hệ thống phương pháp giáo dục, Đảng nhà nước và ngành giáo dục đã và đang đưa ra thí nghiệm nhiều phương pháp, hình thức tổ chức nội dung giảng dạy, đặc biệt chúng ta biết bộ GD đã, đang thực hiện dự án lớn về sách giáo khoa mới nhằm nâng cao chất lượng dạy và học của giáo viên và học sinh. Tuy nhiên, bên cạnh việc đổi mới phương pháp dạy, đổi mới sách giáo khoa, để có chất lượng học tập nói chung và chất lượng học môn công nghệ nói riêng cao hơn, trong quá trình tiếp thu kiến thức, đòi hỏi nhà giáo phải tìm hiểu tình hình học tập và khả năng tiếp thu bài của từng đối tượng học sinh. Vì vậy, nếu trong quá trình học tập của học sinh, giáo viên luôn bám sát theo dõi các em và đề ra nhiều PPDH phù hợp, sẽ giúp các em đạt được kết quả học tập cao hơn trong môn công nghệ. Ngược lại, những giáo viên không nắm được tình hình, năng lực tiếp thu bài của học sinh thì sẽ dẫn đến hiệu quả giảng dạy không cao. V. Phương pháp nghiên cứu. Để thực hiện đề tài này, tôi sử dụng các phương pháp: 1. Quan sát sư phạm. 2. Phương pháp điều tra giáo dục. 3. Phương pháp phân tích và tổng hợp. 4. Phương pháp nghiên cứu sản phẩm VI. Dự báo những đóng góp của đề tài. Hy vọng đề tài này sẻ giúp cho hoạt động dạy và học của thầy và trò trở nên hiệu quả hơn, thầy có phương pháp phù hợp hơn tạo cho các em có hứng thú say mê học tập, mạnh dạn thảo luận tổ nhóm trình bày ý kiến của mình, ham thích tìm hiểu khoa học kỹ thuật và công nghệ, có phương pháp học tập tiến bộ dần dần có tính bền vững, tự tin không mặc cảm với hiểu biết học thức của mình, vui vẻ khi được học môn công nghệ, vui vẻ khi được làm việc cùng thầy dạy công nghệ, khoảng cách học tập của thầy và trò Trang 2 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
3. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 gần nhau hơn. Ý thức học tập của các em không những được thể hiện ở lớp mà còn được thể hiện ở nhà, ở chính cuộc sống quanh các em, rèn luyện cho học sinh đức tính tự giác “mình phải thương chính mình” phải luôn nổ lực để có kết quả học tập tốt nhất. B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ. I. Cơ sở khoa học. 1.1 Cơ sở lý luận của đề tài: - Căn cứ vào nhiệm vụ, yêu cầu của bộ môn. - Căn cứ vào nội dung chương trình khung. - Căn cứ vào chương trình giảm tải của Bộ giáo dục Với tư cách là nhà giáo, giáo viên trực tiếp giảng dạy Tôi nhận thấy cần phải nghiên cứu kỹ cơ sở lý luận, nắm vững các kiến thức về bộ môn và phương pháp giảng dạy bộ môn nhằm giúp học sinh đạt được hiệu quả học tập tốt nhất phù hợp với từng đối tượng học sinh. 1.2 Cơ sở thực tiễn. Không phải hiện nay mà đã từ lâu sự thay đổi về mặt tâm sinh lý lứa tuổi và một số học sinh còn xem môn học công nghệ là môn phụ, các em chỉ quan tâm đến môn học mà các em đã định hướng cho nghề nghiệp tương lai sau này nên một số học sinh chưa thực sự hứng thú với môn học, tạo nên sự khô khan cứng nhắc trong môn học. Xuất phát từ điều kiện gia đình, sự quan tâm về tinh thần từ phía gia đình đối với các em không được đồng đều, đặc biệt ở học sinh lớp 8- đây là lứa tuổi có nhiều thay đổi về đặc điểm tâm sinh lý, các em bắt đầu có sự e ngại, chất giọng cũng có sự thay đổi. Một số em đã tỏ ra không thích hay còn e ngại khi trình bày ý kiến của mình trước tập thể lớp Từ thực tế giảng dạy công nghệ trong nhiều năm qua, đặc biệt là tình hình và kết quả trong học kỳ I vừa qua tôi nhận thấy rằng việc tạo cho học sinh hứng thú trong học tập là điều hết sức cần thiết. Từ đó tôi mạnh dạn trình bày Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 để các thầy, cô và các bạn đồng nghiệp tham khảo. Để cung cấp kiến thức khoa học giáo dục tư tưởng và rèn luyện kỹ năng cho học sinh, giáo viên phải làm cho học sinh ham mê hứng thú học tập, làm cho quá trình học tập của các em trở nên tự giác, tạo nên niềm vui trong sáng và bổ ích, bồi dưỡng cho các em tinh thần học tập, mạnh dạn trước tập thể, tạo được hưng phấn đồng đều giữa các em để giữa các em có được sự hòa đồng trong nhận thức và học tập. Bất kỳ môn học nào cũng có khả năng gây hứng thú học tập đối với học sinh. Xuất phát từ thực tế hiện nay đang đổi mới phương pháp dạy học, học sinh tự chủ động chiếm lĩnh kiến Trang 3 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
4. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 thức, giáo viên là người hướng dẫn điều khiển, việc tạo hứng thú học tập cho các em có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả chất lượng dạy học . II. Thực trạng của vấn đề lựa chọn nghiên cứu. 2.1. Một số thuận lợi cơ bản. - Công nghệ là một môn học trong chương trình THCS dạy và học nghiêm túc, được kiểm tra, đánh giá và kết quả được dùng để tính điểm trung bình chung cho học kỳ 1, học kỳ 2 và cả năm. - BGH nhà trường quan tâm đến chuyên môn của bộ môn. - Nhà trường có kết nối mạng Internet thuận lợi cho việc tìm kiếm thông tin phục vụ giảng dạy. - Giáo viên nắm chắc về chuyên môn, tích cực tìm tòi, nghiên cứu những phương pháp mới để vận dụng trong quá trình giảng dạy. - Học sinh ngoan, đa số các em rất yêu thích môn Công nghệ. 2.2. Một số khó khăn hạn chế. - Cơ sở vật chất cho việc dạy và học Công nghệ của nhà trường chưa đầy đủ, chỉ có phòng tin có máy chiếu. Nhà trường chưa có phòng học chức năng, tranh ảnh, mẫu vật để phục vụ cho việc dạy học bộ môn Công nghệ còn thiếu nhiều. - Sách đọc thêm và các tài liệu tham khảo khác rất hiếm. Giáo viên phải tự tìm tài liệu, sưu tầm đồ dùng dạy học. Trong khi đó yêu cầu của bộ môn lại cần phải có những trang thiết bị để phục vụ cho việc dạy và học. - Hoạt động đổi mới phương pháp dạy học – kiểm tra đánh giá ở nhiều giáo viên chưa mang lại hiệu quả cao, truyền thụ tri thức một chiều vẫn là phương pháp dạy học chủ đạo, giáo viên thường xuyên chủ động sáng tạo trong việc phối hợp các phương pháp dạy học phát huy tính tích cực, tự lực và sáng tạo của học sinh còn ít - Dạy học vẫn nặng về truyền đạt kiến thức lí thuyết nhẹ về thí nghiệm, thực hành. Việc rèn luyện kỹ năng sống, kỹ năng giải quyết các tình huống thực tiễn cho học sinh thông qua khả năng vận dụng kiến thức tổng hợp chưa thực sự được quan tâm. Việc sử dụng các thiết bị thông tin, thiết bị thực hành chưa thực hiện rộng rãi và hiệu quả. Hoạt động kiểm tra đánh giá chưa đảm bảo yêu cầu khách quan, chính xác, công bằng. Việc kiểm tra chú yếu chú ý đến yêu cầu tái hiện kiến thức và đánh giá qua điểm số đã dẫn đến tình trạng giáo viên và học sinh duy trì dạy học theo lối truyền thống, Trang 4 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
5. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 học tập thiên về ghi nhớ, ít quan tâm vận dụng kiến thức, chưa chú trọng năng lực tự học cho học sinh, Giáo viên còn còn chưa vận dụng đến quy trình biên soạn đề kiểm tra và nhận xét bài làm của học sinh còn nặng tính chủ quan, công tác coi thi – kiểm tra chưa được quan tâm đúng mức. - Đối với học sinh trường Tôi đa phần các em là con em nông thôn, có tỷ lệ theo đạo thiên chúa giáo lớn, gia đình có đông con em nên điều kiện kinh tế còn gặp nhiều khó khăn. Vì thế việc đầu tư học tập cho con em còn thiếu tính đồng đều và hạn chế. Mặt khác tư duy của học sinh còn hạn chế các em lười suy nghĩ động não, bản chất nắm bắt kiến thức thụ động, đa số các bậc phụ huynh học sinh chỉ quan tâm đến các môn học như Văn, Toán, ... mà chưa quan tâm đến bộ môn Công nghệ bởi họ cứ nghĩ rằng đây chỉ là môn học phụ. - Kết quả khảo sát qua hai bài kiểm tra 15 phút và 1 tiết của năm học 2015 – 2016 chưa cao cụ thể như sau: + Kết quả bài kiểm tra 15 phút: Điểm Giỏi Khá Trung bình Yếu Lớp 8A 2 (5.1%) 4 (10.2%) 14 (35.8%) 19 (48.9%) 39 39 39 39 8B 4 (10%) 6 (15%) 18 (45%) 12 (30%) 40 40 40 40 8C 9 (21.4%) 12 (28.5%) 18 (42.8%) 3 (7.3%) 42 42 42 42 +Kết quả bài kiểm tra 1 tiết: Điểm Giỏi Khá Trung bình Yếu Lớp 8A 3 (7.6%) 6 (15.3%) 17 (43.5%) 13 (33.6%) 39 39 39 39 8B 6 (6%) 8 (20%) 20 (50%) 6 (24%) 40 40 40 40 8C 10 (23.8%) 11 (26.1%) 19 (45.2%) 2 (4.9%) 42 42 42 42 III. Một số nguyên nhân của đổi mới phương pháp dạy học – kiểm tra đánh giá chưa có hiệu quả. Trang 5 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
6. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 Nhận tức về sự cần thiết phải đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá và ý thức thực hiện đổi mới chưa cao. Lý luận về phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá chưa được nghiên cứu vận dụng một cách có hệ thống nên chưa tạo ra sự đồng bộ hiệu quả, các hình thức tổ chức hoạt động dạy học còn nghèo nàn. Năng lực của đội ngũ giáo viên về vận dụng các phương pháp dạy học tích cực, sử dụng thiết bị dạy học, ứng dụng công nghệ thông tin truyền thông trong dạy học còn hạn chế. Việc tổ chức hoạt động đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá chưa đồng bộ và chưa phát huy được vai trò thúc đẩy của đổi mới kiểm tra đánh giá đối với phương pháp dạy học. Cơ chế chính sách chưa khuyến khích được sự tích cực đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá của giáo viên. Nguồn lực phục vụ cho quá trình đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá trong nhà trường vừa thiếu, vừa chưa đồng bộ, hạn chế việc áp dụng các phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá. IV. Định hướng phẩm chất và năng lực của giáo dục học sinh. 4.1 Định hướng phẩm chất của giáo dục học sinh. - Yêu gia đình, yêu quê hương đất nước - Nhân ái, khoan dung - Trung thực, tự trọng, chí công vô tư - Tự lập, tự tin, tự chủ và có tinh thần vượt khó - Có trách nhiệm với bản thân, cộng đồng, đất nước, nhân loại và môi trường tự nhiên. - Thực hiện nghĩa vụ đạo đức, tôn trọng, chấp hành kỷ luật pháp luật 4.2 Định hướng năng lực của giáo dục học sinh. - Năng lực tự học: là quan trọng nhất, học sinh phải xác định được mục tiêu học tập, tự chủ lập và thực hiện kế hoạch học tập cho bản thân. - Năng lực tự giải quyết vấn đề: ý thức được tình huống học tập và tiếp nhận để có phản ứng tích cực, mạnh dạn đưa ra các câu trả lời thu thập được từ các nguồn thông tin khác nhau, phân tích được các giải pháp thực hiện có phù hợp hay không. - Năng lực sáng tạo: Đặt ra được nhiều câu hỏi về chủ đề, nội dung học tập, phát huy các kỹ năng tư duy đề xuất được các ý tưởng giải quyết vấn đề đặt ra. - Năng lực quản lý: Biết quản lý bản thân, nhận thức được các yếu tố ảnh hướng đến bản thân, xác định được quyền và nghĩa vụ học tập của học sinh, biết quản lý theo nhóm, biết lắng nghe và phản hồi tích cực tạo hứng khởi học tập. Trang 6 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
7. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 - Năng lực giao tiếp: Xác định đúng các hình thức giao tiếp, ngôn ngữ nói, ngôn ngữ viết, ngôn ngữ cơ thể - Năng lực hợp tác: Làm việc cùng nhau, chia sẻ kinh nghiệm - Năng lực sử dụng công nghệ thông tin truyền thông: Biết sử dụng công nghệ thông tin để học tập. - Năng lực sử dụng ngôn ngữ: Sử dụng tiếng việt để trình bày, đọc hiểu các văn bản tiếng việt. - Năng lực tính toán: Thành thạo các phép tính cơ bản. V. Các giải pháp. 5.1 Các giải pháp chung. 5.1.1 Một số biện pháp đổi mới phương pháp dạy học - Cái tiến các phương pháp dạy học truyền thống - Kết hợp đa dạng các phương pháp dạy học - Vận dụng dạy học giải quyết vấn đề - Vận dụng dạy học theo tình huống - Vận dụng dạy học theo định hướng hành động - Tăng cường sử dụng phương pháp dạy học tích cực và sử dụng công nghệ thông tin - Sử dụng các kỹ thuật dạy học phát huy tính tích cực sáng tạo của học sinh - Tăng cường các phương pháp dạy học đặc thù bộ môn - Bồi dưỡng phương pháp học tập cho học sinh 5.1.2 Đổi mới phương pháp dạy học bằng cách tiếp cận mới Chú trọng các đặc trưng của dạy học tích cực, dạy học thông qua tổ chức liên tiếp các hoạt động học tập, từ đó giúp học sinh tìm hiểu những kiến thức chưa biết không thụ động tiếp thu những những kiến thức được sắp đặt sẵn, giáo viên là người tổ chức và chỉ đạo học sinh tiến hành các hoạt động học tập như nhớ lại, phát hiện, vận dụng sáng tạo kiến thức đã biết vào các tình huống học tập hoặc thực tiễn chú trọng rèn luyện cho học sinh các phương pháp để đọc hiểu sách giáo khoa, tài liệu học tập, biết cách tìm lại những kiến thức đã có, biết cách suy luận để tìm ra những kiến thức mới, rèn luyện cho học sinh cách tư duy, phân tích, tổng hợp, đặc biệt hoá, khái quát hoá từng bước phát triển năng lực vận dụng sáng tạo của học sinh. Tăng cường phối hợp học cá thể với học hợp tác theo phương châm “tạo điều kiện cho học sinh nghĩ nhiều hơn, làm nhiều hơn và thảo luận nhiều hơn”, mỗi học sinh vừa cố gắng tự học một cách độc lập, vừa hợp tác chặt chẽ với nhau trong quá trình tiếp cận, phát hiện và tìm tòi kiến thức mới, lớp học trở thành môi trường giao tiếp giữa Thầy với trò, giữa trò với trò nhằm vận dụng sự hiểu biết và kinh nghiệm của từng cá nhân, của tập thể trong giải quyết các hoạt động học tập chung. Bác Hồ thân yêu của chúng ta đã nói: "Học phải đi đôi với hành", đó là một yếu tố quan trọng quyết định sự thành công trong quá trình học tập của các em học sinh, và Trang 7 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
8. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 đây cũng là nét đặc trưng nhất của việc học tập môn công nghệ bởi môn công nghệ đòi hỏi mỗi học sinh phải tìm hiểu trên thực tế rất nhiều, phải căng đầu ra để suy luận. Quá trình dạy học cần phải trang bị cho người học hệ thống những tri thức khoa học cơ bản, phù hợp với thực tiễn đất nước về tự nhiên xã hội và tư duy. Những tri thức cơ bản cần cung cấp cho người học phải là những tri thức có tính thực tế, hiện đại, phản ánh những thành tựu của khoa học kỹ thuật, văn hóa phù hợp với chân lý khách quan. Điều quan trọng hơn hết là PPDH, người giáo viên phải quan tâm nghiên cứu đối tượng của mình đó là học sinh. Đây là chủ thể của quá trình nhận thức. Trình độ ban đầu, năng lực có sẵn, có sự ham thích hăng say trong học tập, chủ động sáng tạo của học sinh có ý nghĩa quyết định đến chất lượng học tập và chất lượng đào tạo. Bởi quá trình dạy học là một quá trình mà trong đó hoạt động của thầy và họat động của trò thống nhất với nhau. Qua việc tiếp cận với một số giáo viên, tôi thấy rằng việc học tập của các em cần được quan tâm giúp đỡ, đầu tư và phát triền nhiều hơn. Giáo viên cố gắng xây dựng cho học sinh có thái độ nhất định đối với những sự kiện cụ thể, sự xúc cảm về đạo đức luôn luôn gắn với sự phán đoán có đánh giá. Tùy thuộc vào đặc trưng học tập, vai trò của các nhân tố xúc cảm có thể rất khác nhau. Từ đó nhận thức xúc cảm, nhận thức đơn giản đến tình cảm tinh thần mãnh liệt. Ai cũng biết rằng hiệu quả giáo dục của các bài công nghệ của mỗi giáo viên không giống nhau. Có thể có lúc giáo viên trình bày bài một cách rất tận tâm nhưng không đạt hiệu quả giáo dục, nghệ thuật của giáo viên giữ vai trò hàng đầu trong hiệu quả giáo dục. 5.1.3 Chuẩn bị tốt, xác định được ý nghĩa, sử dụng hợp lý các phương tiện dạy học: Sử dụng phương tiện dạy học hợp lý sẽ nâng cao được sự chú ý và lòng hứng thú của học sinh trong học tập, nhờ đó nâng cao được tính tích cực, chủ động của học sinh trong học tập. Bằng việc lựa chọn các phương tiện dạy học thích hợp và sử dụng chúng có hiệu quả, giáo viên có thể: Nâng cao hiệu quả giảng dạy nhờ vận dụng được nhiều giác quan của học sinh hơn, do đó tập trung được sự chú ý của học sinh hơn. Trình bày hấp dẫn với học sinh và kích thích hơn. Giải thích tốt hơn các bước phức tạp, quan niệm phức tạp và nguyên tắc lý luận. Giá trị lớn nhất của phương tiện dạy học là sự tác động của chúng tới các giác quan (đặc biệt là thính giác và thị giác). Nhưng nếu lạm dụng phương tiện dạy học quá sẽ có kết quả xấu trong dạy học. Phương tiện dạy học sẽ có hiệu quả hơn trong bài giảng nếu chúng được sử dụng một cách hợp lý: - Cần có minh họa để việc học tập dễ dàng hơn. - Dùng phương tiện chỉ thích hợp với nội dung. Chỉ dùng chúng khi thực sự cần thiết. - Sự dụng linh hoạt phối hợp nhiều phương tiện để giảng bài được sinh động, không nhàm chán. 5.1.4 Dạy học với sự hỗ trợ của Công nghệ thông tin (CNTT). Trang 8 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
9. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 Vận dụng CNTT vào dạy học là một xu thế của thời đại vì nó phát huy được tính tích cực, chủ động của người học nhờ quá trình tương tác giữa người dạy, người học, nội dung dạy học và phương tiện dạy học. Đây cũng là một chủ trương quan trọng của nhà nước ta về đổi mới PPDH. Trong báo cáo về tình hình giáo dục của chính phủ trình Quốc hội vào tháng 9 năm 2004 ở phần các giải pháp phát triển giáo dục (trang 60) đã ghi rõ: "Từng bước đưa CNTT vào tất cả các khâu trong quá trình dạy và học, tạo điều kiện áp dụng các công nghệ dạy học hiện đại và các mô hình giáo dục tiên tiến". Tuy nhiên, đây là một vấn đề phức tạp đòi hỏi người dạy cũng như người học đều phải sử dụng thành thạo máy vi tính và có kỹ năng vận dụng CNTT vào quá trình dạy và học. Mặt khác, nếu lạm dụng CNTT vào dạy học thì sẽ làm giảm hiệu quả của dạy học. Ứng dụng CNTT vào dạy học có nhiều mức độ khác nhau: Từ việc vận dụng vào trình diễn các bài dạy của giáo viên, vận dụng vào việc dạy học tương tác giữa giáo viên và học sinh với thông tin và máy cho đến dạy học bằng sách điện tử và dạy học từ xa trên mạng. CNTT ngày nay đã xâm nhập và mang lại hiệu quả to lớn cho mọi lĩnh vực kinh tế - xã hôi, trong đó có giáo dục. Bản chất của ứng dụng CNTT vào dạy học là sử dụng những đặc tính ưu việt của CNTT vào dạy học như khả năng thu thập, lưu trữ, xử lý, mô phỏng và trình diễn một lượng thông tin lớn bằng nhiều dạng: Văn bản, đồ thị, hình ảnh, họat hình, âm thanh một cách chính xác và có hiệu quả. Ngoài ra ứng dụng CNTT có khả năng tương tác giữa người dạy và người học, giữa người học với nội dung dạy học (thông tin), học sinh có thể tự học dưới sự hướng dẫn của giáo viên, nhờ vậy mà nâng cao được tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh trong quá trình học tập. Ứng dụng CNTT vào dạy học nhằm các mục đích: - Nâng cao chất lượng dạy học và tạo hứng thú cho học sinh trong quá trình dạy học nhờ kết hợp được nhiều kênh thông tin đồng thời như kênh chữ, kênh hình, họat hình và âm thanh trong quá trình dạy học. - Nâng cao tính chủ động và sáng tạo của học sinh do tạo được sự tương tác giữa HS và thông tin qua máy vi tính, HS có thể tự tìm hiểu thông tin, xử lý thông tin để tìm hiểu và lĩnh hội kiến thức cũng như sáng tạo trong học tập. - Nâng cao hiệu quả của quá trình dạy học nhờ tiết kiệm được thời gian thuyết trình, viết và vẽ các nội dung dạy học trên bảng. 5.1.5 Đổi mới đánh giá kết quả dạy học. Đánh giá là công cụ quan trọng, chú yếu điều chỉnh qúa trình dạy và học, là động lực để đổi mới PPDH, góp phần cải thiện, nâng cao chất lượng đào tạo con người theo mục tiêu giáo dục. Đánh giá là một khâu quan trọng không thể thiếu được trong quá trình giáo dục. Đánh giá kết qủa học tập là quá trình thu nhập và xử lý thông tin về trình độ, khả năng Trang 9 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
10. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 thực hiện mục tiêu học tập của HS về tác động và nguyên nhân của tình hình đó nhằm tạo cơ sở cho những quyết định sư phạm của GV và nhà trường cho bản thân HS để HS học tập ngày một tiến bộ hơn. Phương tiện và hình thức quan trọng của đánh giá là kiểm tra. Đổi mới PPDH được chú trọng để đáp ứng những yêu cầu mới của mục tiêu nên việc kiểm tra, đánh giá phải chuyển biến mạnh theo hướng phát triển trí thông minh sáng tạo của HS, khuyến khích vận dụng linh hoạt các kiến thức kỹ năng đã học vào những tình huống thực tế, làm bộc lộ những cảm xúc, thái độ của học sinh trước những vấn đề nóng hổi của đời sống cá nhân, gia đình và cộng đồng. Chừng nào việc kiểm tra, đánh giá chưa thoát khỏi quỹ đạo của học tập thụ động thì chưa thể phát triển dạy học tích cực. Đánh giá với hai chức năng cơ bản là xác nhận và điều khiển. Xác nhận đòi hỏi độ tin cậy, điểu khiển đòi hỏi tính hiệu lực. Thực hiện tốt đồng thời cả hai chức năng sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục. Đánh giá chất lượng giáo dục. Chất lượng giáo dục gồm nhiều vấn đề, trong đó hai vấn đề cơ bản nhất là đánh giá chất lượng dạy của thầy và đánh giá chất lượng học của HS. Đánh giá thực chất sẽ tạo được động lực nâng cao chất lượng dạy và học. Chất lượng học được xem xét là sản phẩm đầu ra sau một quá trình tác động có chủ đích của họat động dạy học. Chất lượng học tập của học sinh với mỗi môn học thể hiện số lượng đơn vị kiến thức theo yêu cầu môn học mà học sinh nắm được ở các mức độ nhận thức (nhận biết, thông hiểu, vận dụng, phân tích, tổng hợp, đánh giá). Ngoài ra, chất lượng học tập cũng biểu hiện ở cả kỹ năng và thái độ của học sinh sau khi có được những vốn kiến thức môn học. Trong quá trình hình thành và hoàn thiện nhân cách của mình, mỗi học sinh được trải qua quá trình giáo dục bao gồm các mặt giáo dục trí tuệ, đạo đức, thể chất, thẩm mỹ. Đánh giá chất lượng học tập các môn học của học sinh thực chất là xem xét mức độ hoàn thành mục tiêu giáo dục đã đặt ra cho quá trình giáo dục ở các môn học, trong đó chủ yếu là xem xét những năng lực về trí tuệ mà học sinh đạt được sau một giai đoạn học tập. 5.2 Các giải pháp cụ thể thực hiện phương án dạy học, kiểm tra đánh giá phần I: vẽ kỹ thuật môn công nghệ 8. 5.2.1 Các giải pháp thực hiện phương án dạy học Phần vẽ kỹ thuật phân môn Công nghệ 8 được xem là một nội dung khó đối với học sinh THCS. Các khái niệm, kiến thức cơ sở các em chưa được xây dựng hình thành, hình học không gian các em chưa được học. Thời gian của mỗi tiết học chỉ có 45 phút nên việc học bài cũ, nghiên cứu bài mới trước khi lên lớp của học sinh là việc làm cần thiết. Bên cạnh đó công tác thanh kiểm tra cần được coi trọng, học sinh học tốt bài cũ khi giáo viên thường xuyên kiểm tra bài cũ, có biện pháp xử lý đối với những học sinh được gọi bài cũ mà không thuộc. Phải quán triệt với học sinh từ đầu công tác kiểm tra, Trang 10 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
11. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 thi sẽ rất nghiêm túc, đảm bảo quy chế để lên dây cót xác định tư tưởng học tập từ đầu cho học sinh. Tư duy của học sinh là một PPDH của giáo viên dựa vào những hiểu biết sẵn có của học sinh, đặt ra hệ thống câu hỏi gợi mở (có trình tự, dễ rồi đến khó) để học sinh liên tưởng giữa hiểu biết đã biết với thực hiện tiễn trình hình trành ở các em ý tưởng mới. Giáo viên cần thay đổi cách dạy, chuẩn bị đầy đủ các nội dung và thiết bị cho từng bài học để có thể gợi ý cho học sinh tìm hiểu khái niệm kỹ thuật, trả lời câu học hoặc quan sát hình vẽ, sơ đồ trong SGK. Giáo viên cần dự đoán những thắc mắc, sai sót của học sinh trong quá trình tìm hiểu bài học. Điều này góp phần phục vụ cho việc đổi mới phương pháp dạy và học theo hướng tích cực họat động của học sinh. Bên cạnh sử dụng phương pháp trên còn sử dụng phương pháp mới trong chương trình lấy học sinh làm trung tâm và chia nhóm học sinh tập luyện sau khi hướng dẫn một cách tỉ mỉ, chia các nhóm tổ. Giáo viên bổ sung, củng cố và khích lệ học sinh thể hiện và đóng góp ý kiến. Lớp học có thể chia thành những nhóm 4-6 em, tùy mục đích sư phạm và yêu cầu của học tập, các nhóm được phân chia ngẫu nhiên hoặc có chú định duy trì ổn định trong cả tiết. Bầu ra nhóm trưởng, phân công cho nhóm viên thực hiện một phần công việc. Các nhóm giúp nhau tìm hiểu các vấn đề trong không khí thi đua học tập. Trình bày kết quả làm việc của nhóm trước lớp, phương pháp này giúp học sinh dễ hiểu, dễ nhớ vì được tham gia trao đổi, trình bày vấn đề đã nêu ra, hào hứng trong thành công chung của cả lớp có phần đóng góp của mình. Đánh giá theo từng bài dạy để học sinh tự làm, tự học. Trước đây quan niệm về đánh giá kết quả học tập của học sinh còn phiến diện, chỉ có giáo viên độc quyền đánh giá còn học sinh là đối tượng được đánh giá cho nên chưa khởi động được tính chủ động, sáng tạo và tích cực của học sinh. Học sinh sẽ nhàm chán khi nghe giáo viên độc diễn một phương pháp từ đầu đến cuối bài học. Mặt khác tất cả 5 giác quan của con người đều có thể hỗ trợ cho quá trình học tập. Hiện nay giáo viên thường sử dụng phương pháp diễn giải, do vậy hoc sinh chủ yếu sử dụng thính giác trong học tập. Tuy nhiên nhiều nhà tâm lý học đã kết luận rằng thị giác là quan trọng trong một quá trình tiếp nhận tri thức. Tục ngữ có câu “Trăm nghe không bằng một thấy”. Nhiều nhà giáo dục đã tổng kết mức độ ảnh hưởng của các giác quan trong quá trình tiếp nhận tri thức như sau: - 1% qua nếm. - 1.5% qua sờ. - 3.5% qua ngửi. - 11% qua nghe. - 83% qua nhìn. Tỷ lệ kiến thức mà học sinh nhớ được sau khi học đạt được như sau: - 20% qua những gì mà các em nghe được - 30% qua những gì các em thấy được. Trang 11 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
12. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 - 50% qua những gì các em nghe và thấy được. - 80% qua những gì các em nói được. - 90% qua những gì các em nói và làm được. Khi một vấn đề hay một đối tượng được giáo viên giới thiệu bằng lời thì học sinh thụ động và chưa chắc chắn rằng học sinh đã kịp ghi nhận các thông tin đó chứ chưa nói đến cần có thời gian để hiểu nó, nhận dạng và ghi nhớ. Sự phối hợp của nhiều giác quan sẽ tạo nên sự hưng phấn và làm tăng mạnh động cơ học tập của con người và nâng cao chất lượng của học tập. 5.2.2 Các nội dung kiến thức hình chiếu – hình chiếu trục đo cần được xây dựng làm rõ 5.2.2.1 Hình chiếu * Hình chiếu là gì? Hình 5.2.2.1 1 Hình chiếu của vật thể Quan sát hình 5.2.2.1 1, vật thể được chiếu lên mặt phẳng. Hình nhận được trên mặt phẳng đó gọi là hình chiếu của vật thể * Các phép chiếu Hình 5.2.2.1.2 Các phép chiếu Trang 12 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
13. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 a. Phép chiếu xuyên tâm b. Phép chiếu song song c. Phép chiếu vuông góc *. Phương pháp chiếu góc thứ nhất (PPCG 1) Hình 5.2.2.1.3 Phương pháp chiếu góc thứ nhất - Chiếu vật thể lên ba mặt phẳng P 1 , P 2 , P 3 ta thu được các hình chiếu vuông góc tương ứng A, B, C (A là hình chiếu đứng, B là hình chiếu cạnh, C là hình chiếu bằng) - Đường biểu diễn: + Các đường bao thấy sẽ thể hiện bằng nét liền đậm + Các đường khuất sẽ thể hiện bằng nét gạch mảnh (nét đứt) + Các đường tâm, đường trục thể hiện bằng nét gạch chấm mảnh Vị trí các hình chiếu trên bản vẽ: Nếu ta chọn mặt phẳng hình chiếu đứng P 1 là mặt phẳng bàn vẽ, ta sẽ phải xoay P 2 và P 3 về cùng mặt phẳng P1 bằng cách: 0 + Xoay P 2 xuống phía dưới một góc 90 0 + Xoay P 3 xuống phía dưới một góc 90 Khi đó ta sẽ thu được hình chiếu vuông góc của vật thể trên mặt phẳng bản vẽ Hình 5.2.2.1.4 Vị trí các hình chiếu theo PPCG1 Trang 13 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
14. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 *. Phương pháp chiếu góc thứ ba (PPCG 3) Hình5.2.2.1.5 Phương pháp chiếu góc thứ ba - Chiếu vật thể lên ba mặt phẳng P 1 , P 2 , P 3 ta thu được các hình chiếu vuông góc tương ứng A, B, C (A là hình chiếu đứng, B là hình chiếu cạnh, C là hình chiếu bằng) - Đường biểu diễn: + Các đường bao thấy sẽ thể hiện bằng nét liền đậm + Các đường khuất sẽ thể hiện bằng nét gạch mảnh (nét đứt) + Các đường tâm, đường trục thể hiện bằng nét gạch chấm mảnh Vị trí các hình chiếu trên bản vẽ: Nếu ta chọn mặt phẳng hình chiếu đứng P 1 là mặt phẳng bàn vẽ, ta sẽ phải xoay P 2 và P 3 về cùng mặt phẳng P1 bằng cách: 0 + Xoay P 2 xuống phía dưới một góc 90 0 + Xoay P 3 xuống phía dưới một góc 90 Khi đó ta sẽ thu được hình chiếu vuông góc của vật thể trên mặt phẳng bản vẽ Hình 5.2.2.1.6 Vị trí các hình chiếu theo PPCG 3 Trang 14 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
15. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 Khi đó trên bản vẽ kĩ thuật: + Hình chiếu bằng B đặt trên hình chiếu đứng A + Hình chiếu cạnh C đặt ở bên trái hình chiếu đứng A Phương pháp này được sử dụng phố biến ở các nước châu Mỹ và một số nước khác *. Bài tập minh họa Cho vật thể với các hướng chiếu A, B, C và các hình chiếu 1, 2, 3 như hình vẽ + Hãy đánh dấu (X) vào bảng 2.1 để chỉ rõ vị trí tương quan giữa các hướng chiếu + Ghi tên gọi của hình chiếu 1, 2, 3 vào bảng 2.2 Giáo Viên gợi ý Học Sinh làm rồi tổng kết: 5.2.2.2 Hình chiếu trục đo *. Thế nào là hình chiếu trục đo? Trang 15 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
16. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 - Cách xây dựng: Hình 5.2.2.2.1 Phương pháp xây dựng hình chiếu trục đo + Một vật thể V gắn vào hệ trục tọa độ vuông góc OXYZ với các trục tọa độ đặt theo ba chiều: dài, rộng, cao của vật thể + Chiếu vật thể cùng hệ trục tọa độ vuông góc lên mặt phẳng hình chiếu P’theo phương chiếu l (l không song song với P’ và bất cứ trục tọa độ nào). Kết quả thu được V’ trên P’, đó chính là hình chiếu trục đo của V. - Định nghĩa Hình chiếu trục đo là hình biểu diễn không gian ba chiều của vật thể, được xây dựng bằng phép chiếu song song. - Các thông số của hình chiếu trục đo Hình 5.2.2.2.2 các góc trục đo - Góc trục đo Trong phép chiếu trên: + O’X’; O’Y’; O’Z’: gọi là các trục đo + ·X 'O 'Z '; ·X 'O 'Y'; Y·'O 'Z '; Các góc trục đo - Hệ số biến dạng Trang 16 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
17. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 Hệ số biến dạng là tỷ số độ dài hình chiếu của một đoạn thẳng nằm trên trục tọa độ với độ dài thực của đoạn thẳng đó. Trong đó: O' A' + p là hệ số biến dạng theo trục O’X’ OA O' B' + q là hệ số biến dạng theo trục O’Y’ OB O'C' + r là hệ số biến dạng theo trục O’Z’ OC - Hình chiếu trục đo vuông góc đều + Thông số cơ bản P:q:r = 1:1:1 Để soạn dạy các tiết của phần này giáo viên phải có sự chuẩn bị tốt, soạn giáo án phù hợp với đối tương học sinh. 5.2.2 Thực hiện việc kiểm tra đánh giá Cũng giống như các môn học khác, khi ra đề kiểm tra cần đảm bảo nguyên tắc sau: - Bám sát mục tiêu, đáp ứng được mục tiêu của môn học. - Nội dung kiểm tra phải sát nội dung chương trình, câu hỏi kiểm tra phải đảm bảo vừa sức đối với học sinh, đồng thời phân loại, phát hiện được học sinh khá, giỏi để giáo viên có biện pháp thích hợp nhằm nâng cao chất lượng dạy học, bồi dưỡng nhận thức về nghề nghiêp cho học sinh. - Phải phát huy được tính tích cực, chủ động, tư duy sáng tạo của học sinh. - Kết quả kiểm tra phải phán ánh đúng trình độ,tư duy nhận thức, mức độ phát triển về kiến thức, kỹ năng, thái độ học tập của mỗi học sinh. Chỉ ra hướng học tập, phát triển về lĩnh vực nghề nghiệp cho những năm tiếp theo. Trang 17 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
18. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 - Coi trọng đánh giá toàn diện các mặt kiến thức, kỹ năng, thái độ, đánh giá dựa vào kết quả thực hành. - Đảm bảo tính khách quan, công bằng trong đánh giá thông qua việc cụ thể hóa các chỉ số đánh giá của mỗi câu hỏi trong các đề kiểm tra, đáp án chính xác, khoa học, thực hiện công khai hóa đáp án để học sinh tự đánh giá. - Nội dung câu hỏi trong đề kiểm tra phải thể hiện được đặc thù của môn học công nghệ. Để kiểm tra đánh giá phần I - Vẽ kỹ thuật, tôi kiểm tra đánh giá học sinh dựa vào hai bài kiểm tra (ngoài việc kiểm tra thường xuyên trên lớp), một bài kiểm tra 15 phút, và một bài kiểm tra một tiết thực hiện đúng phân phối chương trình. 5.3 Các kết quả cụ thể Qua những tiết dạy được thay đổi một số nội dung và áp dụng phương pháp phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh. Tôi nhận thấy một số kết quả cụ thể như sau: - Không khí lớp tự nhiên, sinh động nhưng không ồn ào. - Học sinh được trình bày ý kiến của mình thoái mái, chủ động khắc phục tâm lý sợ hãi trước mỗi giờ học. - Lôi kéo được tất cả đối tượng học sinh cùng nhau tham gia xây dựng bài, những em yếu, trung bình trả lời câu hỏi dễ, những học sinh khá thực hiện yêu cầu cao hơn. Hầu hết các em đều hứng thú học tập, từ đó các kỹ năng được hình thành và rèn luyện tốt, qua hai bài kiểm tra 15 phút và kiểm tra 1 tiết kết quả kiểm tra đánh giá thu được như sau: - Kết quả bài kiểm tra 15 phút (KTTX): Điểm Giỏi Khá Trung bình Yếu KQ Trước khi áp dụng KQ Trước khi áp dụng KQ Trước khi áp dụng biện KQ Trước khi áp dụng Lớp biện pháp biện pháp pháp biện pháp KQ Sau khi áp dụng KQ Sau khi áp dụng KQ Sau khi áp dụng biện KQ Sau khi áp dụng biện biện pháp biện pháp pháp pháp 8A 2 (5.1%) 4 (10.2%) 14 (35.8%) 19 (48.9%) 39 39 39 39 7 (18%) 14 (36%) 16 (43.4%) 1 (2.6%) 38 38 38 38 8B 4 (10%) 6 (15%) 18 (45%) 19 (48.9%) 40 40 40 39 16 (42%) 19 (50%) 3 (8%) 0 (0%) 38 38 38 38 8C 9 (21.4%) 12 (28.5%) 18 (42.8%) 3 (7.3%) 42 42 42 42 17 (46%) 7 (19%) 12 (32.3%) 1 (2.7%) 37 37 37 37 - Kết quả bài kiểm tra 1 tiết (KTGK I): Trang 18 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
19. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 Điểm Giỏi Khá Trung bình Yếu KQ Trước khi áp dụng KQ Trước khi áp dụng KQ Trước khi áp dụng biện KQ Trước khi áp dụng Lớp biện pháp biện pháp pháp biện pháp KQ Sau khi áp dụng KQ Sau khi áp dụng KQ Sau khi áp dụng biện KQ Sau khi áp dụng biện biện pháp biện pháp pháp pháp 8A 3 (7.6%) 6 (15.3%) 17 (43.5%) 13 (33.6%) 39 39 39 39 8 (21%) 13 (34%) 16 (42.4%) 1 (2.6%) 38 38 38 38 8B 6 (6%) 8 (20%) 20 (50%) 6 (24%) 40 40 40 40 15 (39%) 10 (26%) 12 (32.4%) 1 (2.6%) 38 38 38 38 8C 10 (23.8%) 11 (26.1%) 19 (45.2%) 2 (4.9%) 42 42 42 42 16 (43.3%) 11 (30%) 9 (24%) 1 (2.7%) 37 37 37 37 C. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT Ý KIẾN 1. Kết luận. Kết quả thực tiễn trong giờ dạy tôi nghĩ vận dụng phương pháp dạy học mới vào phân môn Công nghệ đối với người giáo viên là một việc làm hết sức quan trọng và cần thiết. Giáo viên với tư cách là người dẫn dắt, gợi mở để học sinh chủ động đến với kiến thức của bài học, phải bằng một hệ thống câu hỏi thật logic, sát với nội dung bài học, phù hợp với đối tượng, có như vậy mới phát huy tính tích cực của học sinh, làm cho các em buộc phải suy nghĩ, vận động trí não và cũng tạo nên sự say mê, hứng khởi tìm tòi khám phá nội dung bài học trong giờ học. Đồng thời qua đó người giáo viên bộc lộ rõ hơn kiến thức sâu sắc, vững vàng, tài năng dẫn dắt thực sự cuốn hút dễ hiểu. Đổi mới phương pháp dạy học theo tính tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh là một quá trình lâu dài, không thể ngày một ngày hai, mà đông đảo giáo viên từ bỏ được kiểu dạy truyền thụ kiến thức, tiếp thu thụ động đã quen thuộc từ lâu. Việc phát triển các phương pháp tích cực đòi hỏi một số điều kiện, trong đó quan trọng nhất là bồi dưỡng giáo viên và phải đổi mới khâu đánh giá học sinh và giáo viên. Yêu cầu đào tạo lớp người năng động, sáng tạo, đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đòi hỏi đội ngũ giáo viên chúng ta phải nhanh chóng đổi mới tư duy, nội dung phương pháp dạy học. Phấn đấu để trong mỗi tiết học bình thường ở trường THCS học sinh được họat động nhiều hơn, thực hành nhiều hơn, thảo luận nhiều hơn và quan trọng là được suy nghĩ nhiều hơn trên con đường chủ động chiếm lĩnh nội dung học tập và rèn luyện. Trang 19 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!
20. Đổi mới phương pháp dạy học - kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực của học sinh: Phần: Hình chiếu – Hình chiếu trục đo môn Công Nghệ 8 2. Đề xuất ý kiến để thực hiện tốt phương pháp giảng dạy và thực hiện nội dung của SGK cần làm tốt các việc sau: - Cần phải chuẩn bị tài liệu học tập thật đa dạng và phù hợp với học sinh để lĩnh hội kiến thức thật dễ dàng. - Phải có đủ SGK và sách giáo viên với những nội dung cần thiết, những gợi ý cụ thể, chi tiết, rõ ràng nhằm giúp giáo viên hiểu được yêu cầu của chương trình và có thể tổ chức giờ học được tốt hớn. - Có đầy đủ giáo viên được đào tạo về kỹ thuật công nghiệp, nông nghiệp, chấm dứt tình trạng dạy kiêm nhiệm hiện nay rất phổ biến ở các trường THCS. Phải có thiết bị đồ dùng học tập tối thiểu để giáo viên tổ chức tốt giờ thực hành. - Cần coi trọng công tác thanh tra kiểm tra đổi với học sinh và giáo viên không phân biệt môn học để nâng cao chất lượng giáo dục. - Các thiết bị nghe nhìn, máy chiếu, máy tính, phòng học cần được trang bị thêm để sử dụng tốt, có hiệu quả CNTT trong dạy học. - Việc tổ chức các giờ học cần phải linh họat, phù hợp với mọi điều kiện thực hiện , bổ sung quy trình công nghệ mới để dạy cho học sinh. Hi vọng những ý kiến nhỏ bé trên đây sẽ góp phần cải tiến PPDG, thực hiện phương pháp "lấy người học làm trung tâm" trong quá trình dạy học có hiệu quả và chất lượng cao h¬n. B¶n th©n T«i lµ mét gi¸o viªn kinh nghiÖm gi¶ng d¹y cßn h¹n chÕ, rÊt mong ®­îc c¸c thÇy, c¸c c« - héi ®ång khoa häc gãp ý bæ sung ®Ó ®Ò tµi hoµn thiÖn h¬n. Xin cảm ơn quý thầy qúy cô! Trang 20 Đổi mới phương pháp dạy học là điều kiện cần để nâng cao chất lượng giáo dục!