SKKN Rèn luyện kĩ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả - Nguyễn Thị Kim Dung

Nội dung tài liệu: SKKN Rèn luyện kĩ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả - Nguyễn Thị Kim Dung

1. Practice speaking skills for students by subject effectively Practice speaking skills for students by subject effectively Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả I. PHẦN MỞ ĐẦU: 1. Lý do chọn đề tài, tính cấp thiết của đề tài: Những năm gần đây, việc thực hiện đề án “Đổi mới chương trình sách giáo khoa Tiếng Anh thí điểm” và đề án “Đổi mới kiểm tra, đánh giá và dạy học tiếng anh theo hướng tiếp cận chuẩn Quốc tế: Triển khai thực hiện Quyết định: Số 1475/QĐ-BGDĐT ngày 10/05/2016 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành định dạng đề thi đánh giá năng lực, sử dụng tiếng anh theo khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam trong việc kiểm tra đánh giá học sinh THCS” và “Thực hiện tốt Kế hoạch 116/KH-UBND ngày 15/11/2018 về Kế hoạch triển khai Đề án dạy học và học ngoại ngữ trong các trường Mầm non, phổ thông giai đoạn 2017 – 2025 của UBND huyện Hương Khê” đã và đang được các nhà trường chú trọng triển khai một cách tích cực. Ngoài việc áp dụng chương trình sách giáo khoa thí điểm mới, đội ngũ chuyên môn cụ thể là các giáo viên Tiếng Anh đã không ngừng học tập, chia sẻ kinh nghiệm qua các hoạt động như: sinh hoạt tổ, nhóm, triển khai chuyên đề, tổ chức các giờ dạy mẫu liên trường, cụm, các câu lạc bộ nói Tiếng Anh hàng tháng, hàng năm nhằm nâng cao năng lực giảng dạy cũng như chất lượng học tập của học sinh. Từ những phương pháp dạy học truyền thống, tập trung phần lớn đến kiến thức ngữ pháp, rất nhiều phương pháp dạy học mới chú trọng phát triển toàn diện 4 kỹ năng nghe, nói, đọc, viết đã được đưa vào áp dụng một cách rộng rãi, góp phần nâng cao hiệu quả giờ dạy một cách rõ rệt, mang lại sự hứng khởi cho học sinh. Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 1
2. Practice speaking skills for students by subject effectively Với mục đích cải thiện và nâng cao năng lực học tập Tiếng Anh cho học sinh, chú trọng phát triển toàn diện các kỹ năng nghe, nói, đọc, viết một cách tự nhiên, trôi chảy. Bên cạnh việc động viên, khuyến khích học sinh tham gia học tập một cách tích cực ở lớp, chăm chỉ rèn luyện thêm ở nhà, bản thân tôi cũng đã tìm tòi, nghiên cứu, áp dụng một số phương pháp giúp học sinh phát triển tốt bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết đặc biệt là Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả. Thực tiễn cho thấy, trong một thời gian dài, việc dạy học ngoại ngữ phần lớn chú trọng truyền tải các kiến thức ngữ pháp cho học sinh và nó được đánh giá qua các bài kiểm tra định kỳ, bao quát tất cả các nội dung kiến thức mà các em đã được học. Chính vì vậy đã dẫn đến tâm lý chung của giáo viên, học sinh lẫn phụ huynh nói chung đều ưu tiên cho việc học, rèn luyện các cấu trúc ngữ pháp mà xem nhẹ việc học tập và rèn luyện bốn kỹ năng một cách thường xuyên, toàn diện. Bên cạnh đó, với việc biên chế lớp học đông (35 đến 40 em/ lớp), năng lực học tập không đồng đều, phương tiện hỗ trợ giảng dạy chưa đồng bộ cũng là một hạn chế trong quá trình học tập của học sinh. Qua tìm hiểu, bản thân tôi cũng nhận thấy một số hạn chế phổ biến: *Về phía học sinh: - Chưa nhận thức đúng động cơ và mục đích học tập - Chưa có phương pháp học tập khoa học - Thiếu vốn từ để nói. - Không nắm vững cấu trúc cũng như các kiến thức ngữ pháp. - Thiếu sự hiểu biết về chủ đề đang học. - Ngại nói vì sợ sai bạn cười. - Thiếu sự mạnh dạn, tự tin. *Về phía giáo viên: - Chưa có sự tìm tòi, sáng tạo, sự chuẩn bị chu đáo về bài dạy. - Chưa mạnh dạn thay đổi phương pháp dạy truyền thống. Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 2
3. Practice speaking skills for students by subject effectively - Còn sử dụng nhiều Tiếng Việt trong giờ dạy. - Thiết kế bài dạy chưa phù hợp với kiểu bài cũng như đối tượng học sinh, vì vậy chưa phát huy được năng lực của các em. - Thiếu sự động viên, khích lệ kịp thời. Tất cả các vấn đề trên dẫn đến tình trạng lớp học trầm, các em ngại phát biểu trong các giờ học rèn luyện kỹ năng nói. Trước thực trạng đó, bản thân đã mạnh dạn lựa chọn và áp dụng một số “Kinh nghiệm rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả” trong dạy học ngoại khóa, tăng buổi với mục đích động viên, khuyến khích các em tham gia học tập một cách tích cực và trên hết là các em có thể sử dụng Tiếng Anh trong giao tiếp một cách tự nhiên, trôi chảy. 2. Mục tiêu, đối tượng, phạm vi, nhiệm vụ và phương pháp nghiên cứu: - Đề tài xoay quanh các phương pháp dạy kỹ năng nói ở 3 giai đoạn: Pre- speaking, While-speaking và Post-speaking theo một số chủ đề sách giáo khoa Tiếng Anh chương trình mới ở các khối lớp 6, 8. - Phương pháp giúp học sinh ôn tập từ vựng theo chủ đề. - Hướng dẫn học sinh áp dụng các cấu trúc, ngữ liệu ngữ pháp mới trong thực hành nói cũng như cách khai thác, vận dụng vốn hiểu biết của mình làm phong phú thêm chủ đề luyện tập. Đề tài sẽ giúp các em học sinh trong việc ôn tập, hệ thống lại vốn từ của mình theo chủ đề; Ôn tập lại những cấu trúc ngữ pháp đã học và vận dụng chúng vào thực tiễn giao tiếp một cách tự nhiên, trôi chảy, mang lại sự tự tin trong học tập cũng như niềm đam mê, yêu thích môn học. Hơn thế nữa, các em sẽ có khả năng tái tạo ngôn ngữ thông qua kỹ năng viết - là yêu cầu cao nhất, thể hiện rõ nét nhất năng lực học tập, kết quả học tập của các em. 3. Giả thuyết khoa học của đề tài: Nếu có phương pháp giúp học sinh luyện tập và ghi nhớ từ vựng phù hợp, hiệu quả đồng thời xây dựng một số bài tập rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 3
4. Practice speaking skills for students by subject effectively thì khả năng sử dụng ngữ pháp đúng sẽ nâng lên. Những hoạt động này các em phải được sử dụng mỗi ngày và dần dần các em sẽ thấy kỹ năng nói tiếng anh dễ như nói tiếng mẹ đẻ. Đây là hoạt động mà hàng ngày học sinh cần phải làm để nâng cao kỹ năng nói của mình và có thể giao tiếp với nhau bằng tiếng anh một cách thành thạo, chất lượng bộ môn Tiếng Anh sẽ tốt hơn. 4. Những đóng góp mới của đề tài: Đề tài mang lại sự đổi mới căn bản trong phương pháp dạy học mới. Thay vì các bài học truyền thống, chỉ xoay quanh việc luyện tập với một cấu trúc hay một đoạn hội thoại cố định, rập khuôn, học sinh chỉ cần thay đổi một vài thông tin nào đó. Giờ đây, các em học sinh khá giỏi có thể tự do phát triển ý tưởng của mình xoay quanh các khía cạnh của chủ đề đang học. Những em có năng lực yếu hơn , nhút nhát cũng có thể tham gia luyện tập với những câu đơn giản, những đoạn hội thoại ngắn về chủ đề. Tuy nhiên, với việc rèn luyện, thực hành theo cặp, nhóm, sự hướng dẫn chi tiết của giáo viên và sự giúp đỡ từ những bạn khá hơn, dần dần các em cũng sẽ quen và bắt kịp với các hoạt động học tập của lớp từ đó cải thiện kỹ năng nói của mình. II. PHẦN NỘI DUNG: - Cơ sở khoa học: Ngoại ngữ nói chung và Tiếng Anh nói riêng là một công cụ giao tiếp vô cùng quan trọng, giúp chúng ta hòa nhập với cộng đồng quốc tế, tiếp cận với các thông tin khoa học, kỹ thuật, văn hóa, xã hội, Chưa bao giờ việc dạy và học ngoại ngữ lại được đề cao như những năm gần đây. Đã có rất nhiều dự án cấp nhà nước đã và đang được triển khai trên toàn hệ thống giáo dục cả nước. Việc học ngoại ngữ bây giờ không chỉ dừng lại ở việc học cho biết hay học để không bị điểm kém trong kiểm tra mà cao hơn thế nữa đó là học để giao tiếp, để hòa nhập với bạn bè trên thế giới đặc biệt khi Tiếng Anh là một ngôn ngữ quốc tế. Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 4
5. Practice speaking skills for students by subject effectively Nhận thức được tầm quan trọng đó, việc dạy học ngoại ngữ, giúp các em phát triển bốn kỹ năng một cách toàn diện đã và đang được các nhà trường hết sức coi trọng. Để nói Tiếng Anh một cách tự nhiên, lưu loát, đòi hỏi người học phải có sự nổ lực, cố gắng, sự rèn luyện thường xuyên, liên tục. Bên cạnh đó, sự tự tin cũng là một nhân tố giúp các em mạnh dạn hơn trong học tập cũng như trong thực tiễn giao tiếp sau này. - Thực trạng kỹ năng nói của học sinh trong bộ môn Tiếng Anh ở trường THCS: Thực tiễn cũng đã chứng minh rất nhiều em học sinh học rất giỏi Tiếng Anh, tham gia rất nhiều cuộc thi học sinh giỏi Tiếng Anh cấp Trường, Huyện, Thành phố, Tỉnh và đều đạt kết quả cao. Tuy nhiên, các em hầu như chỉ chú trọng học ngữ pháp, từ vựng, cấu trúc câu, mà xem nhẹ việc rèn luyện kỹ năng nói một cách thường xuyên dẫn đến khi phải nói, các em thường bị ê a ngắc ngứ, thiếu sự trôi chảy, tự nhiên. Một số khác có thói quen suy nghĩ câu Tiếng Việt rồi mới dịch sang Tiếng Anh. Đây không phải là một thói quen tốt vì dần dần các em sẽ mất đi sự phản ứng nhanh nhạy, tự nhiên cũng như kỹ năng đối đáp nhanh. Thực hiện đổi mới của Bộ giáo dục và Đào tạo chúng tôi đã chú trọng nhiều đến phương pháp dạy học song quá trình thực hiện việc tổ chức dạy học Tiếng Anh còn rập khuôn với những gì đã được hướng dẫn, thiếu sáng tạo, linh hoạt nên kết quả tiết học chưa cao. Vì vậy, chất lượng dạy học môn Tiếng Anh chưa được như mong muốn. Vào đầu năm học tôi đã có một số câu hỏi để thống kê xem kết quả của học sinh ở mức độ nào về kỹ năng nói. Topic: My friends 1. How many friends heve you got ? I have got .. 2. Who is your best friend ? My best friend .. 3. What is his/her name ? Her/his name .. Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 5
6. Practice speaking skills for students by subject effectively 4. What are his/her hobbies ? .. . 5. Do you spend most of time with her/him ? .. . Và kết quả thu được: Giỏi Khá TB Yếu Kém Lớp Sĩ số 4-5 câu 3-4 câu 2-3 câu 1-2 câu 1 câu 6B 35 1 6 9 11 5 8C 32 2 7 12 11 4 Tổng 67 3 13 21 22 9 Tỷ lệ % 5% 20% 30% 32% 13% Căn cứ vào bảng thống kê kỹ năng nói trên ta có thể thấy rằng học sinh yếu kém khá cao. Điều này chứng tỏ học sinh chưa thể vận dụng thực hành kiến thức về ngữ pháp ở mức độ căn bản để tham gia vào hoạt động nói. Từ thực tế đó, là người trực tiếp giảng dạy môn Tiếng Anh tôi đã cố gắng suy nghĩ tìm tòi một cách tỉ mỉ từng bước rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh mà tôi đã nhiều năm áp dụng và học sinh của tôi hầu như các em có cái nhìn khác hơn từ việc học ngoại ngữ, đồng thời góp phần động viên, khuyến khích các em có hứng thú, say mê hơn về môn Tiếng Anh. Vì bản thân thấy rõ được mình có thể giao tiếp được với bạn bè, thầy cô hay trực tiếp nói chuyện được với người nước ngoài bằng tiếng anh. - Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề: Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ để có rất nhiều ưu điểm: - Các em có thể ôn tập lại một số từ vựng liên quan đến chủ đề. Việc ôn tập này có thể tiến hành theo các loại từ cụ thể, riêng biệt như: Danh từ, động từ, tính từ, trạng từ, giới từ, Việc học theo chủ đề giúp các em dễ dàng hệ thống , ôn tập lại các từ đã học thông qua hình ảnh, ngữ liệu, tình huống hay những gợi ý của giáo viên, Đồng thời bổ sung thêm những từ loại mà mình chưa biết thông qua giáo viên cũng như các bạn trong lớp. Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 6
7. Practice speaking skills for students by subject effectively - Đây cũng là cơ hội cho các em ôn tập lại các cấu trúc ngữ pháp, sử dụng chúng trong những ngữ cảnh cụ thể, sinh động. Những em học sinh có học lực còn non có thể luyện tập theo sự hướng dẫn, định hướng của giáo viên. Những em khá, giỏi hơn có thể tự do mở rộng, phát triển ý tưởng của mình theo chủ đề đang học . - Trong quá trình làm việc cặp, nhóm, các em có thể tự mình hỗ trợ,chia sẻ với nhau, giúp nhau sửa lỗi cũng như bổ sung, phát triển ý tưởng cho nhau, cùng nhau đưa ra những sản phẩm hoàn thiện về chủ đề, đáp ứng yêu cấu bài học. Bên cạnh đó, khi tổ chức các hoạt động rèn luyện kỹ năng nói, giáo viên cũng gặp một số khó khăn: - Lớp học thường ồn ào. - Một số học sinh có thể lợi dụng cơ hội này để làm việc riêng, nói chuyện riêng. - Giáo viên không bao quát hết được các đói tượng trong lớp. Để giúp học sinh luyện nói theo chủ đề một cách hiệu quả nhất đòi hỏi người dạy phải có sự chuẩn bị chu đáo, có sự hiểu biết nhất định về chủ đề mình dạy đồng thời khi thiết kế bài dạy, phải đưa ra các trình tự, các hoạt động hợp lý, phù hợp với chủ đề cũng như đối tượng học sinh. Thông thường, khi hướng dẫn học sinh luyện nói theo chủ đề, tôi thường thiết kế bài dạy theo trình tự như sau: - Pre - speaking: +. Warm up: Ôn tập từ vựng/ Dạy thêm một số từ vựng liên quan.) +. Ôn tập lại cấu trúc câu/ kiến thức ngữ pháp. - While - speaking: Practice (controlled practice). - Post - speaking: Further practice (free practice) A. Pre-speaking: 1. Warmer: Việc dạy học theo chủ đề phần lớn được tiến hành vào các giờ học ngoại khóa hoặc học thêm, học bồi dưỡng buổi chiều. Các chủ đề dược chọn thường Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 7
8. Practice speaking skills for students by subject effectively xoay quanh các chủ đề, nội dung các em đã được học trên lớp, vì vậy chắc chắn các em đã có một số vốn từ nhất định. Tùy vào đối tượng học sinh mà giáo viên có thể ôn tập, mở rộng hay phát triển chủ đề mình dạy. Việc ôn tập, hệ thống lại từ vựng sẽ giúp các em tiết kiệm thời gian suy nghĩ khi nói, tránh tình trạng ê a ngắc ngứ cũng như góp phần giúp các em luyện tập trôi chảy hơn. Để tạo không khí học tập cho học sinh cũng như hướng các em tập trung vào bài học một cách sôi nổi, tự nhiên, phần khởi động này tôi thường lựa chọn việc ôn tập từ vựng về chủ đề sắp dạy theo nhiều hình thức khác nhau. Việc ôn tập từ vựng có thể tổ chức theo cặp, nhóm. Với những chủ đề khó hơn có thể tổ chức theo lớp để các em cung cấp được nhiều từ hơn. Hoạt động này giúp học sinh chia sẻ, bổ sung vốn từ cho nhau, giúp nhau nhớ lại những từ đã học một cách nhanh nhất. Tùy theo chủ đề bài học cũng như yêu cầu bài, có thể lựa chọn cho học sinh ôn tập theo các loại từ: danh từ, động từ, tính từ, giới từ, trạng từ, Loại từ nào cần thiết nhất, đóng vai trò then chốt trong quá trình luyện nói sẽ được ưu tiên hơn. Đồng thời các hoạt động cũng phải đa dạng, phong phú, tránh sự rập khuôn, nhàm chán. Có thể lựa chọn một trong số các hoạt động sau để ôn tập từ vựng cho học sinh: Matching, Brainstorming, Crossword puzzle, Guessing game, Jumpled words, Dưới đây là một số lựa chọn khi ôn tập từ vựng theo một số chủ đề cụ thể: +. The country: - Activities in the country - Adjectives used to describe the country. - Things you often see in the country. +. Traffic: - Means of transport - Road signs - Transportation - Traffic problem - Kinds of problem - Causes - Solution Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 8
9. Practice speaking skills for students by subject effectively +. Tet holiday: - Activities for Tet - Things to do at Tet - What you do during Tet holiday - Before Tet - During Tet - What should children do at Tet +. Festivals: - Festivals in Viet Nam - Festivals in other countries. - What people often do on ... Một số ví dụ phổ biến trong các tiết dạy rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh phần warmer: Ví dụ 1: Topic: Country life and city life (English 8) 1 2 - Have students look at the pictures carefully - Have students work in groups look at the picture 1 and 2. What are the two pictures about ? Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 9
10. Practice speaking skills for students by subject effectively - Students: Picture 1 is about the country life. Picture 2 is about the city life. - Teacher: Give your comments about the different between these 2 picture (or find the words in the to pictures talk about life in the country and life in the city and find their meanings. Lưu ý: Nếu học sinh gặp khó khăn, giáo viên sẽ đưa ra những câu hỏi gợi ý. Ví dụ: What about the houses, clothes, food, air ? What about travelling ..? Quiet Noisy/ polluted Country life City life Small houses Fresh air/food Tall buildings - T and students check and correct. Bên cạnh việc ôn tập những từ đã học, tôi cũng chú trọng dạy thêm một số từ vựng xoay quanh chủ đề sẽ học. Hoạt động này sẽ giúp các em bổ sung thêm vốn từ của mình đồng thời tránh sự nhàm chán khi chỉ lặp đi lặp lại những từ đã cũ. 2. Grammar: Việc ôn tập lại kiến thức ngữ pháp sẽ giúp các em có kiến thức trung bình, yếu tham gia vào các hoạt động nói một cách tự tin hơn. Các em sẽ sử dụng lượng từ vựng vừa ôn tập, vừa học, kết hợp với cấu trúc câu, qua sự hướng dẫn của giáo viên để luyện tập. Các em học sinh khá, giỏi có thể giúp đỡ thêm cho bạn mình thông qua hoạt động cặp, nhóm để sửa lỗi cho nhau, giúp nhau học tập Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 10
11. Practice speaking skills for students by subject effectively tiến bộ. Sau đây là một số hoạt động tôi đã áp dụng khi ôn tập ngữ pháp cho học sinh: - Mime - Dialogue build - Dialogue rub out and remember - Situation - Ordering a sentence/ a dialogue. Sau khi ôn tập xong từ vựng và ngữ pháp, giáo viên bắt đầu hướng dẫn học sinh nói bằng nhiều hình thức khác nhau như: situations, word cues, picture cues, ordering, describing, completing a dialogue/ a sentence, questions and answers, Dưới đây là ví dụ giáo viên đã áp dụng khi ôn tập cấu trúc câu cho học sinh Ví dụ: Topic: Our past (English 8) - T models: I used to live with my grandma when I was young When Nam was a child he used to eat a lot of sweets - Have sts make examples talking about past events or talk the things they used to do last year. - Have sts recall the form and use. * Used to + V (bare) (Đã từng) Ex: Last year, I used to get up late. Now, I get up early and do morning exercises. *Remember: ≠ be / get + used to + V. ing (Quen với việc gì đó) Ex: Nam and Lan get/are used to living in the big city. Tuy nhiên, tùy thuộc vào chủ đề lựa chọn, khả năng của học sinh cũng như hoạt động mà giáo viên đưa ra để xem xét mức độ cần thiết để ôn tập phần kiến thức ngữ pháp hay không. Nếu phần luyện tập chủ yếu sử dụng các cấu trúc câu đơn giản, thường xuyên sử dụng thì có thể bỏ qua hoạt động này. B. While-speaking: (Controlled practice) Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 11
12. Practice speaking skills for students by subject effectively Thông thường, việc ôn tập từ vựng cũng như kiến thức ngữ pháp diễn ra khá nhanh. Tiếp đó sẽ là phần thực hành dưới sự hướng dẫn, kiểm soát của giáo viên. Giáo viên có thể phân chia học sinh theo cặp, theo nhóm, học sinh khá giỏi làm việc với học sinh yếu hơn để các em có sự chia sẻ, giúp đỡ nhau. Trong quá trình học sinh nói, giáo viên sẽ quan sát, hướng dẫn thêm cho một số em nếu cần thiết và ghi ra một số lỗi sai phổ biến để sữa lỗi cho các em trước khi chuyển sang phần Post-speaking. Ở giai đoạn này, giáo viên có thể cho học sinh thực hành thông qua các hoạt động như: Matching, role play, ask and answer, discussion, giving opinion, hay tổ chức một số trò chơi khác. Một vài hoạt động trong phần While-speaking mà giáo viên đã áp dụng: Ví dụ 1: Topic: Country life and city life (English 8) - T shows a picture and asks sts. - Sts answer. T: Where are you living ? St: I live in T: Do you like living in the country or in the city ? St: I like living in the country. T: Why or why not ? St: Because it is fresh, clean, T: What problems will happen when too many people move to live in the city ? St: - There are not enough houses, - The air is polluted - Have sts practice in pairs. - Sts work in pairs. C. Post-speaking: (Free practice) Yếu tố quyết định một giờ dạy kỹ năng nói có thành công hay không chính là ở phần Post-speaking. Nếu học sinh tham gia một cách sôi nổi, tích cực chứng tỏ các em hiểu bài và hứng thú với bài học. Để tạo môi trường cho học sinh khá Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 12
13. Practice speaking skills for students by subject effectively giỏi phát triển kỹ năng một cách toàn diện hơn, giáo viên có thể khuyến khích các em luyện tập theo chủ đề mở rộng, nâng cao dưới sự hướng dẫn của giáo viên hay học sinh luyện nói tự do theo ý tưởng, cảm nhận của mình. Hoạt động này cũng nên được tiến hành theo cặp, nhóm hoặc cá nhân phụ thuộc vào cách thiết kế bài dạy của giáo viên cũng như phương pháp mà giáo viên lựa chọn. Thay vì việc học sinh phải ngồi tại chỗ làm việc với bạn, nhóm của mình như ở trên lớp, trong các giờ học chính khóa, giáo viên có thể cho các em tự do lựa chọn bạn, nhóm theo ý thích của mình, ngồi tại chỗ hay di chuyển sang một địa điểm khác trong lớp mà các em thấy thoải mái. Điều này sẽ giúp các em cảm thấy tự tin hơn, thoải mái hơn, giảm được sự nhàm chán, thụ động hay những ức chế tâm lý ở một số học sinh. Có nhiều phương pháp giáo viên có thể áp dụng như: interviewing, recall, report, retell, role play, survey, discussion, summary, write it up Dưới đây là một hoạt động giáo viên đã triển khai trong quá trình dạy kỹ năng nói phần Post-speaking: Ví dụ: Topic: My home (English 6) What can we say? House type: Flat Address: 16 Le Loi street How large: 50m2 Rooms: 4 (1 living room, 1 kitchen, 1 bathroom and 1 bedroom) Furniture: TV, sofa and chairs Close to: a school and a cinema. - T models/ Sts listen. Example: “My family has an apartment flat. It is on 16 Le Loi street. It is about 50m2. There are four rooms in my house. In my house has a TV, sofa and chairs, My house is close to a school and a cinema ” Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 13
14. Practice speaking skills for students by subject effectively - Have sts report what they have asked their partner. 1. What type is your house ? 2. Where is your house ? 3. How large is your house ? 4. How many rooms are there in your house ? 5. Is there a big TV in the living room ? 6. Is your close to a supermarket and a park ? *For excellent students, T may ask sts to speak something more about their homes. Dưới đây là một giáo án chi tiết rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề mà bản thân đã triển khai: Topic: Our Tet holiday (English 6) 1. Pre-speaking: a. Vocabulary: (revision) - Have sts work in groups, write the - Sts work in groups. words related to Tet holiday. - Sts write. (group 1- Things to do at Tet/ group 2 – Name the things for Tet) - T & sts correct and comment, choose the winner (The group that has the most items wins). Example: *Things to do at Tet: Buy peach/ blossoms/ buy apricot blossoms/ buy fruits/ buy chocolate biscuits/ make – buy banh chung/ clean the house/ hang calendar/ .etc * Things for Tet: Sweets/ new clothes/ banh tet/ banh chung/ biscuits/ peach blossoms/ lucky money/ calendar/ fireworks/ a wish/ apricot blossoms/ flower/ Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 14
15. Practice speaking skills for students by subject effectively b. Questionaire: 1. Do you like Tet ? 2. Which activity do you like best ? 3. Why? 4. What do you do during Tet holiday ? 5. What you and your friends should do during Tet ? 6. What you and your friends shouldn’t do during Tet ? - Have sts read these questions. - Sts read. - T models with one student. - Sts listen. - Have a pair of excellent sts do again. - Sts listen. 2. While-speaking: - Have sts practice in pairs. - Sts work in pairs. - T goes round, observes & helps if sts need. Example exchange: T: Do you like Tet ? St: Yes. I like . . T: Which activity do you like best ? St: I like T: What do you do during Tet holiday ? St: During Tet holiday . T: What do you and your friends should do during Tet ? St: During Tet holiday I and my friends . - Have some sts speak out loud as a class. - Sts practice in pairs. - T and sts check and correct - T may encourage sts to describe the picture they like most. 3. Post-speaking: - T prepares some popular activities and pictures. - Have sts work in pairs, using the pictures to talk about Tet or tell your friend about what you usually do on the 1st day of the New Year ? Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 15
16. Practice speaking skills for students by subject effectively - What do you do in the morning/ afternoon/ evening? - Who do yoy do those things with ? - What do you like to do most on the 1st of the New Year ? Why? a b c d e Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 16
17. Practice speaking skills for students by subject effectively f f g Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 17
18. Practice speaking skills for students by subject effectively - Sts can also choose the things or the picture they like best to talk about. *Homework: - Write a short passage talking about the things you will buy for your family member this Tet holiday. Eg: This Tet holiday. I will buy for my grandparent some boxes of milk candy. I will buy a new hat for my mother - Những kết quả thực hiện của sáng kiến: Đề tài đã được triển khai trên đối tượng học sinh các lớp 6 chương trình Tiếng Anh thí điểm và học sinh đại trà lớp 8 chương trình cũ. Qua áp dụng một số kinh nghiệm trong việc giúp học sinh về “Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả” vào việc dạy tiếng anh ở 2 lớp 6B và 8C tôi đã đạt được kết quả nhất định. Dưới đây là kết quả tôi thu được qua quá trình nghiên cứu. + Kết quả trước khi tiến hành nghiên cứu: Lớp Số Giỏi Khá Trung bình Yếu Kém 8.0-10 6,5-7,9 5.0-6,4 2,1-4,9 ≤ 2.0 6B 35 1 6 9 11 5 8C 32 2 7 12 11 4 Tổng 67 3 13 21 22 9 Tỉ lệ 5% 20% 30% 32% 13% (%) +Kết quả sau khi tiến hành nghiên cứu +Kết quả kiểm tra lần 1 Lớp Số Giỏi Khá Trung bình Yếu Kém 8.0-10 6,5-7,9 5.0-6,4 2.1-4,9 ≤ 2.0 6B 35 2 8 11 8 3 8C 32 3 10 14 7 2 Tổng 68 5 18 25 15 5 Tỉ lệ 8% 25% 37% 22% 8% (%) Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 18
19. Practice speaking skills for students by subject effectively +Kết quả kiểm tra lần 2 Lớp Số Giỏi Khá Trung bình Yếu Kém 8.0-10 6,5-7,9 5.0-6,4 2.1-4,9 ≤ 2.0 6B 35 3 10 13 4 2 8C 32 5 12 17 1 1 Tổng 67 8 22 30 5 3 Tỉ lệ 12% 32% 44% 7% 5% (%) Dựa vào bảng phân tích kết quả trên tôi đã thu được kết quả khả quan với việc rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề với việc áp dụng phương pháp phù hợp và đặc biệt là cái tâm luôn hướng về học sinh ở địa bàn mà tôi và các đồng nghiệp đang công tác. Số học sinh có tâm lý rụt rè, e ngại khi tham gia vào các hoạt động nói đã giảm rõ rệt. Đặc biệt các đối tượng học sinh có năng lực trung bình, yếu cũng có biểu hiện tích cực hơn, tự giác hơn, năng lực học tập cũng được cải thiện hơn. Đây cũng là cơ hội tốt cho những em có học lực khá giỏi trau dồi, nâng cao vốn kiến thức, hiểu biết cũng như kỹ năng nói của mình. Các em không còn bị gò bó theo những khuôn mẫu trên lớp mà được tự do phát triển ý tưởng của mình. Số học sinh tích cực tham gia đã tăng lên rõ rệt. Chính vì vậy, tôi luôn nêu cao trách nhiệm, tận tâm, tận lực truyền đạt kiến thức cho học sinh. Tuy nhiên, việc áp dụng đề tài vào thực tiễn còn phải tùy thuộc vào khả năng của từng lớp, đối tượng học sinh để từ đó có sự điều chỉnh về lượng kiến thức, phương pháp truyền thụ hay chủ đề phù hợp. Như vậy, bước đầu có thể khẳng định đề tài mang tính hiệu quả. - Khả năng ứng dụng và triển khai: Đề tài phù hợp với việc dạy ôn tập, bồi dưỡng, ngoại khóa, cải thiện và phát triển kỹ năng nói cho học sinh đại trà khối 6, 8 trong phạm vi các chủ đề các em được học tập trên lớp trong chương trình học chính khóa. Từ việc làm quen dần với các hoạt động nói Tiếng Anh theo cấu trúc, ngữ cảnh, tình huống, Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 19
20. Practice speaking skills for students by subject effectively các em sẽ dần thích nghi với việc nói Tiếng Anh một cách tự nhiên, từ đó các em sẽ tự tin hơn trong giao tiếp. III. PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ: Sau quá trình áp dụng đề tài, bản thân nhận thấy đã thu được một số kết quả khả quan. Tuy nhiên cũng đã rút ra được nhiều bài học kinh nghiệm có giá trị to lớn đó là: Phải chuẩn bị bài dạy một cách kỹ lưỡng trước khi lên lớp. Nghiên cứu kỹ chủ đề sẽ dạy, năng lực của đối tượng học sinh để lựa chọn các hoạt động phù hợp, tạo điều kiện để học sinh tham gia luyện nói một cách tích cực nhất. Phải có sự động viên, khuyến khích kịp thời (cho điểm, ưu hoặc khen) nhằm cổ vũ tinh thần học tập của các em. Tạo môi trường nói Tiếng Anh một cách triệt để nhất, hạn chế tối đa việc sử dụng Tiếng Việt, tạo thói quen nghe, nói Tiếng Anh. Khuyến khích học sinh sử dụng ngôn ngữ cơ thể (Body language) khi luyện tập (khoa chân múa tay hay giao tiếp bằng mắt) tạo tâm thế tự nhiên, thoải mái cho bản thân cũng như bạn học trong lớp. Hướng dẫn học sinh nói chậm, vừa nghe, rõ ràng, chú ý phát âm, ngữ điệu một cách tự nhiên nhất. Tạo thói quen cho học sinh hình thành ngôn ngữ từ Tiếng Anh, tránh việc dịch từ Tiếng Việt sang. *Tài liệu tham khảo: - Sách giáo khoa Tiếng Anh 6 (Chương trình thí điểm-NXB Giáo dục) - Sách Bài tập Tiếng Anh 6 (Chương trình thí điểm-NXB Giáo dục) - Sách giáo khoa Tiếng Anh 8 (Chương trình cũ, NXB Giáo dục) - Tiếng Anh 6, 8 (sách giáo viên-NXB Giáo dục) - Ý nghĩa của sáng kiến: Mặc dù được thiết kế cho các hoạt động ngoại khóa, các tiết dạy bồi dưỡng, tăng buổi nhưng đề tài đã góp phần mang lại một sự thay đổi lớn trong việc học ngoại ngữ cụ thể là Tiếng Anh của học sinh. Thay vì việc tập trung rèn Rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh theo chủ đề một cách hiệu quả 20