SKKN Một số biện pháp giáo dục phẩm chất đạo đức học sinh Tiểu học - Nguyễn Thị Tuyết Minh

Nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp giáo dục phẩm chất đạo đức học sinh Tiểu học - Nguyễn Thị Tuyết Minh

1. MỤC LỤC Stt Nội dung Trang 1 I. Mở đầu 1 2 II. Nội dung 2 3 1. Thực trạng của vấn đề 2 4 1.1. Đặc điểm tình hình nhà trường 2 5 a. Thuận lợi 2 6 b. Khó khăn 2 7 c. Các hành vi học sinh thường vi phạm 4 8 1.2. Nguyên nhân 4 9 2. Các giải pháp áp dụng 8 10 2.1. Quy trình thực hiện 9 11 2.2. Tính mới của giải pháp 10 12 2.3. Tính thực tiễn của sáng kiến 15 13 2.4. Tính hiệu quả của sáng kiến 15 14 III. Kết luận 15 15 1. Kết luận 16 2. Kiến nghị Tài liệu tham khảo Phụ lục Những từ viết tắt trong đề tài: Học sinh: HS Giáo viên: GV Ban giám hiệu: BGH Kỹ năng sống: KNS Liên Đội: LĐ Tổng phụ trách Đội: TPT Đội Đội thiếu niên tiền phong: TNTP Đoàn thanh niên cộng sản: TNCS Hội phụ huynh: HPH Tiểu học: TH 0
2. I. MỞ ĐẦU Từ ngày xưa ông cha ta rất coi trọng về đạo đức chính vì thế mà việc giáo dục đạo đức luôn được đặt lên hàng đầu: “Tiên học lễ hậu học văn”. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy: “ Dạy cũng như học phải chú trọng cả tài lẫn đức. Đức là đạo đức, là cái gốc quan trọng, nếu không có đạo đức thì tài cũng vô dụng”. Trong những năm gần đây đất nước ta đang từng bước đổi mới. Vì thế mọi ngành nghề đều phải thực hiện đổi mới một cách toàn điện. Trong đó ngành giáo dục luôn được đặt lên vị trí hàng đầu chính vì vậy công tác giáo dục phẩm chất đạo đức cho học sinh cần phải được quan tâm nhiều hơn nữa. Vì tiểu học là bậc học nền tảng, cơ bản cho các cấp bậc sau, nhiệm vụ giáo dục đạo đức cho học sinh tiểu học là rất quan trọng. Điều đó cho ta thấy vai trò của giáo dục là rất quan trọng đối với việc hình thành nên nhân cách của một con người. Trong công tác giáo dục nói chung và giáo dục đạo đức cho học sinh nói riêng là một việc làm vô cùng cấp thiết trong giai đoạn hiện nay, nó giúp cho các em học sinh chủ động hơn trong cuộc sống, hình thành những suy nghĩ đúng đắn, những đức tính cần có, trang bị những kiến thức cơ bản về pháp luật, sức khỏe sinh sản vị thành niên ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Trong công tác giáo dục thì người giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng giáo dục nói chung và giáo dục đạo đức cho học sinh nói riêng. Bởi người giáo viên đựợc coi là tấm gương mẫu mực để cho học sinh trong lớp soi rọi, điều chỉnh mình. Giáo viên tạo được niềm tin yêu trước học sinh và uốn nắn, định hướng để thế hệ trẻ tự tìm được đường đi đúng đắn cho mình. Qua đó sẽ tạo nên những con người có lối sống trong sáng lành mạnh, biết thương yêu, chia sẻ và cùng nhau vượt khó khăn. Đây là mục tiêu quan trọng của sự nghiệp trồng người. Muốn làm được điều đó đòi hỏi người giáo viên phải có năng lực thực sự, có tình yêu nghề mãnh liệt, không ngại khó, ngại khổ, tất cả vì học sinh thân yêu. Qua thực tế từ năm học 2020 - 2021 có một số đối tượng học sinh có hành vi nói tục, gây gỗ và thậm chí còn đánh nhau với bạn bè trong trường. Làm thế nào để giáo dục đạo đức cho học sinh của trường Tiểu học thị trấn Cam Lộ nói riêng và của ngành giáo dục nói chung? Đây chính là câu hỏi mà bản thân tôi đã luôn trăn trở. Cuối cùng tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp giáo dục phẩm chất đạo đức học sinh Tiểu học” để góp phần làm nền tảng, hành vi đạo đức cho các em trong cư xử với ông bà, cha mẹ, thầy cô giáo với mọi người và bạn bè cùng trang lứa. Giáo dục phẩm chất đạo đức cho học sinh để nâng cao chất lượng giáo dục phẩm chất đạo đức cho học sinh thì ngoài việc học tập rèn luyện kiến thức ở lớp, học sinh còn phải tu dưỡng và rèn luyện về đạo đức, kỹ năng sống, kỹ năng hòa nhập và ứng xử trong cuộc sống. Tăng cường đẩy mạnh việc giáo dục đạo đức học sinh thông qua các hoạt động trong nhà trường, góp phần nâng cao nhận thức của học sinh, giúp các em có ý thức hơn trong từng hành động, có những ước mơ đẹp trong cuộc sống. Từ đó đẩy mạnh hơn nữa chất lượng phong trào công tác Đội và thanh nhiếu nhi trong trường Tiểu học. 1
3. II. NỘI DUNG ĐỀ TÀI 1. THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ: Trẻ em ở lứa tuổi tiểu học là thực thể đang hình thành và phát triển cả về mặt sinh lý, tâm lý, xã hội. Các em đang từng bước gia nhập vào xã hội thế giới của mọi mối quan hệ. Do đó, học sinh tiểu học chưa đủ ý thức, chưa đủ phẩm chất và năng lực như một công dân trong xã hội, mà các em luôn cần sự bảo trợ, giúp đỡ của người lớn, của gia đình, nhà trường và xã hội. Học sinh tiểu học dễ thích nghi và tiếp nhận cái mới và luôn hướng tới tương lai. Nhưng cũng thiếu sự tập trung cao độ, khả năng ghi nhớ và chú ý có chủ định chưa được phát triển mạnh, tính hiếu động, dễ xúc động còn bộc lộ rõ nét. Trẻ nhớ rất nhanh và quên cũng nhanh. Do vậy người giáo viên – Tổng phụ trách Đội không chỉ đơn thuần là hướng dẫn để các em thực hiện mà phải biết giáo dục đạo đức nhằm mục đích giáo dục toàn diện cho các em Đội viên, để các em luôn có ý thức tổ chức kỷ luật, có tinh thần tập thể cao, không bị sa đà, lôi kéo, dụ dỗ của những kẻ xấu, sa vào những tệ nạn xã hội, như nghiện hút, cờ bạc .đang là mối đe doạ tới toàn thể xã hội. Để nghiên cứu thực trạng này tôi nêu ra các nội dung sau: 1.1. Đặc điểm tình hình nhà trường: a. Thuận lợi: Trường tiểu học thị trấn Cam Lộ là một ngôi trường với bề dày thành tích đáng tự hào: nhiều năm liền đạt danh hiệu Trường tiên tiến, Công đoàn vững mạnh. Liên Đội đạt Liên Đội mạnh cấp Tỉnh, Bằng khen Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh; Chất lượng giáo dục các mặt của nhà trường luôn là một trong những trường dẫn đầu của huyện. Đặc biệt, giáo viên trong trường có trình độ chuyên môn vững vàng, nhiệt tình trong công tác, không ngừng trau dồi, học tập nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, có trách nhiệm cao trong công tác giáo dục học sinh. Trong những năm qua ở trường học không có học sinh vi phạm đạo đức, Các hoạt động Đội trong nhà trường được sự quan tâm chỉ đạo sâu sắc của Phòng giáo dục huyện nhà; Hội đồng Đội huyện, thị trấn; Chính quyền địa phương; Ban giám hiệu và Hội cha mẹ học sinh trong nhà trường Đó là điều kiên thuận lợi cho công tác giáo dục đạo đức nói riêng, công tác giáo dục nói chung. b. Khó khăn: Công tác giáo dục đạo đức học sinh của nhà trường có những khó khăn xảy ra như: + Mặc dù không có học sinh vi phạm đạo đức nghiêm trọng nhưng cũng có một số học sinh trong nhà trường có những lời lẽ thiếu thiện cảm khi tiếp xúc với bè bạn như nói tục, gây gỗ đôi lúc còn có hành vi xâu ẩu lẫn nhau. + Có nhiều yếu tố tác động như: môi trường xã hội, điều kiện sinh hoạt gia đình hay vấn đề giáo dục chỉ quan tâm về tri thức, thiếu đầu tư về giáo dục nhân cách, đạo đức học sinh nên tình trạng một bộ phận học sinh bị sa sút về đạo đức. + Vẫn còn một số phụ huynh chỉ chú trọng đến kết quả học tập, chưa thật sự quan tâm đến việc phát triển đạo đức, nhân cách của con em mình. 2
4. + Trường tiểu học thị trấn là 2 đơn vị trường mới sát nhập nên rất khó khăn cho việc triển khai thực hiện một hoạt động chung, giáo viên Tổng phụ trách Đội rất vất vả trong việc tổ chức hoạt động, theo dõi nền nếp học sinh, đặc biệt là việc tổ chức chào cờ đầu tuần, tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp của các điểm trường. + Ở lứa tuổi các em việc tự ý thức hành vi chưa rõ nét, các em có thể có những suy nghĩ lệch lạc mà không hề biết, qua đó việc tìm hiểu học sinh có suy nghĩ như thế nào để uốn nắn các em là một vấn đề không kém phần quan trọng so với việc giúp các em lĩnh hội kiến thức. + Theo khảo sát về tình hình đạo đức của học sinh đầu năm như sau: Khối 2 – khối 5: STT Tổng Năng lực Phẩm chất Đoàn Tự Chăm Tự học Tự tin Trung kết phục học Hợp tác - Giải trách thực yêu vụ, tự chăm quyết nhiệm kỷ luật thươn quản làm vấn đề g Tổng 639 639 639 639 639 639 639 1 Tốt 374 391 298 444 479 383 541 (58,5%) (61,2%) (46,6%) (69,5%) (75 %) (60 %) (85 %) 2 Đạt 265 248 341 195 160 256 98 (41,5%) (38,8%) (53,4%) (30,5%) (25 %) (40 %) (15 %) 3 Cần 0 0 0 0 0 0 0 cố gắng Khối 1 đánh giá theo các nội dung: Khối 1: Cần cố Nội dung Tốt Đạt 162 HS gắng Năng lực Tự học, tự chủ 34 (21%) 128(79%) chung Giao tiếp và hợp tác 45(27,8%) 117(72,2%) 1 Giải quyết vấn đề và sáng tạo 28(17,3%) 134(82,7%) Năng lực Ngôn ngữ 23(11,2%) 138(85,2%) 1(0,6%) đặc thù Tính toán 20(12,3%) 141(87%) 1(0,6%) Khoa học 35(21,6%) 127(78,4%) Thẩm mĩ 48(30%) 114(70%) Thể chất 67(41%) 95(59%) Phẩm Yêu nước 124(76%) 38(24%) chất Nhân ái 132(81,5%) 30(18,5%) Chăm chỉ 98(60%) 64(40%) 3
5. Trung thực 132(81,5%) 30(18,5%) Trách nhiệm 127(78,4%) 35(21,6%) c. Các hành vi học sinh thường vi phạm là: - Không giữ gìn vệ sinh nơi công cộng (trường, lớp ). Mặc dù được nhắc nhở thường xuyên nhưng do ý thức chưa cao nên các em vẫn vứt giấy rác, đặc biệt là túi ni- lông sau khi ăn quà sáng ra sân trường, sàn lớp học. Thói quen vứt rác chưa đúng quy định của học sinh một phần không nhỏ do giáo dục từ gia đình nên nhà trường cần nhiều thời gian để rèn và uốn nắn học sinh vào nền nếp. - Một bộ phận không nhỏ học sinh còn đi học muộn, đặc biệt vào mùa đông lạnh. Hiện tượng học sinh thiếu sách vở và đồ dùng học tập cũng khá phổ biến ở các lớp đầu cấp (đặc biệt lớp 1, 2). - Cá biệt có học sinh lấy tiền của bố mẹ mua quà vặt, chơi điện tử sau giờ học, ảnh hưởng đến chất lượng học tập, tạo thói quen xấu nếu không được nhắc nhở kịp thời. - Ý thức tự quản trong các giờ hoạt động tập thể, truy bài, chuyển tiết chưa cao. Trong các giờ hoạt động tập thể, học sinh còn nói chuyện, không tập trung. Các giờ chuyển tiết học sinh còn mất trật tự, khi di chuyển từ lớp học xuống nhà thể chất hoặc phòng học Tin học, Thư viện học sinh còn nói chuyện, chưa đi thẳng hàng gây ảnh hưởng đến các lớp học khác. - Nếp chào hỏi các thầy cô giáo và người lớn tuổi, khách đến trường chưa cao. Do mải chơi và ý thức chào hỏi người trên của học sinh còn chưa thành thói quen nên có lúc, học sinh quên chưa chào hỏi người lớn. Những hiện tượng vi phạm đạo đức của học sinh trong trường như đã nêu trên một phần không nhỏ gây ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục đạo đức nói riêng, chất lượng giáo dục các mặt nói chung của nhà trường. 1.2. Nguyên nhân Nguyên nhân khách quan: Bên cạnh sự phát triển đi lên của xã hội thì vẫn có nhiều đối tượng học sinh nói tục, không tôn trọng cha mẹ, thầy cô, đánh nhau, trốn học... bởi nhiều lý do, nguyên nhân chủ yếu là do cơ chế kinh tế thị trường làm cho mọi người trong xã hội bận rộn nhiều với công việc, với những toan tính để làm giàu mà lãng quên đi một việc hết sức quan trọng là cần phải gần gũi giáo dục nhân cách cho con cái trong gia đình. Mặt khác có thể là do chúng ta chưa tìm ra những giải pháp tốt có hiệu quả trong việc giáo dục chuẩn mực đạo đức cho học sinh. Học sinh tiểu học lứa tuổi từ 6 – 11 tuổi, khả năng tự chăm sóc, phục vụ bản thân hạn chế nên phụ thuộc nhiều vào bố mẹ, đặc biệt là các lớp đầu cấp. Phụ huynh học sinh thường quan tâm thái quá tới con. Nhiều gia đình thường làm thay, làm hộ con trong các hoạt động, chưa thật sự nêu gương cho con. Quan niệm trong đánh giá kết quả giáo dục từ xã hội ảnh hưởng đến giáo dục con của phụ huynh học sinh. Nhiều gia đình chưa chú trọng giáo dục, rèn luyện đạo đức cho con mà chỉ chú ý dạy kiến thức. Một số gia đình có quan tâm đến giáo dục đạo đức thì lại thiếu phương pháp giáo dục Nguyên nhân chủ quan: Sự phối hợp các lực lượng trong công tác giáo dục đạo đức còn chưa chặt chẽ. Việc bồi dưỡng công tác giáo dục đạo đức cho 4
6. giáo viên (kĩ năng sư phạm, nghiệp vụ chủ nhiệm, phương pháp giáo dục đạo đức cho học sinh ) còn hạn chế. Trên cơ sở phân tích thực trạng giáo dục đạo đức của học sinh như đã nêu trên, tôi xin trình bày những biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh. 2. CÁC GIẢI PHÁP ÁP DỤNG: Trong những năm gần đây, ngành giáo dục đang tập trung đổi mới phương pháp giáo dục học sinh phát triển theo hướng toàn diện, thông tư 30/2014/TT - BGDĐT đã tập trung vào việc đánh giá phẩm chất của học sinh bản thân tôi nhận thấy đó là một điều rất đúng đắn. Song song với giáo dục văn hóa, giáo dục đạo đức là một mảng giáo dục quan trọng trong nhà trường. Nhận thức được tầm quan trọng đó, Liên Đội đã tham mưu Ban giám hiệu nhà trường xây dựng kế hoạch giáo dục và đưa ra các biện pháp chỉ đạo hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh ở trong nhà trường;. Công tác kiểm tra đánh giá được tiến hành để giúp nhà trường đánh giá hạnh kiểm học sinh. Để đạt được hiệu quả cao trong công tác giáo dục đạo đức học sinh, tôi đã đưa ra các giải pháp thực hiện như sau: + Giải pháp 1: Xây dựng mối quan hệ đoàn kết Qua nhiều năm giảng dạy tôi nhận thấy rằng: chỉ khi nào xây dựng được một tập thể đoàn kết thì các biện pháp giáo dục mới đạt hiệu quả cao. Để thực hiện được điều này thì giáo viên cần phải tạo điều kiện cho các em hiểu nhau và xử lí các tình huống một cách hợp lí. (Ví dụ: khen ngợi thì trước tập thể nhưng nhắc nhỡ thì chỉ riêng em). Đối với học sinh thiếu thốn tình cảm hay e dè, rụt rè, nhút nhát tôi thường xuyên trò chuyện gợi mở cho các em, tạo không khí vui vẻ khuyến khích học sinh tham gia tích cực vào các hoạt động của nhóm, lớp, trường. Bên cạnh đó để Liên Đội giúp đỡ học sinh khó khăn thong qua các phong trào như Heo đất, kế hoạch nhỏ... Bản thân tôi nghỉ điều này có thể giúp cho các em đoàn kết gắn bó hơn. Để thực hiện được điều này tôi đề ra một biện pháp như sau: Đối với những học sinh khó khăn về vật chất tôi đề nghị các chi đội làm kế hoạch nhỏ: Góp giấy vụn và những đồ dùng học tập mình không dùng nữa nhưng vẫn còn sử dụng được thì đem tặng lại cho bạn. Những học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trong việc học tập tôi phân công học sinh khá giỏi kèm thêm ở nhà. Cứ mỗi cuối tháng sẽ tổng kết một lần và tuyên dương những học sinh có tiến bộ, những nhóm học tập đạt chất lượng. + Giải pháp 2: Giúp học sinh mạnh dạn trong mọi tình huống thông qua hoạt động Đội (như hoạt động ngoài giờ lên lớp, sinh hoạt Đội, sao, chào cờ đầu tuần ) Đối với những học sinh còn rụt rè trong giao tiếp, chưa mạnh dạn trước tập thể tôi luôn nhẹ nhàng, động viên, khích lệ các em từ từ, tránh nóng vội sẽ làm các em hoảng sợ. Trong các giờ sinh hoạt chào cờ nêu những mâu chuyện về gương tốt, việc tốt, những câu chuyện về tấm gương vượt khó, nhằm hình thành cho các em một suy nghĩ: con người sống phải có mục đích, phải có ý chí vươn lên. + Giải pháp 3: Giáo dục đạo đức cho học sinh qua các môn học 5
7. Để thực hiện tốt việc giáo dục đạo đức cho học sinh tôi quan tâm theo dõi việc giảng dạy của các giáo viên dạy các môn và nhắc nhỡ các đồng nghiệp mình cần quan tâm giáo dục đạo đức cho các em mọi lúc, mọi nơi. Đối với những đối tượng học sinh có biểu hiện không tốt tôi nhờ các giáo viên theo dõi và giáo dục các em trong các tiết học. Đối với môn Đạo đức tôi có thể xem là một phương tiện quan trọng để thực hiện nhiệm vụ giáo dục tư tưởng, tình cảm, và những hiểu biết trong cuộc sống cho học sinh một cách trực tiếp, hoàn chỉnh và sâu sắc. Cần phải trang bị cho học sinh những tri thức đạo đức, các chuẩn mực về hành vi đạo đức có trong nội dung của mỗi bài học để trở thành kĩ năng sống, thói quen hàng ngày của mỗi học sinh. Muốn vậy giáo viên phải đi sâu tìm hiểu đặc trưng bộ môn vì ở đây đòi hỏi khả năng tự trao dồi của giáo viên rất lớn. Nên cần dạy nghiêm túc không qua loa, không xem nhẹ môn này. Đưa ra các phương pháp dạy học theo hướng tích cực nhằm gây hứng thú cho học sinh như thảo luận nhóm, đóng vai, phỏng vấn, diễn kịch ... Ngoài môn đạo đức thì tất cả các môn học còn lại đều có tri thức giáo dục trong từng bài học. Do đó, nhiệm vụ của giáo viên là phải làm sao để cung cấp những tri thức về các hành vi đạo đức phù hợp cho các em. Giáo viên luôn động viên và nhắc nhỡ các em ý thúc học tập tốt vì một khi các em đã có ý thức học tập thì đạo đức của các em sẽ tốt hơn. + Giải pháp 4: Xây dựng tốt một môi trường thân thiện trong tập thể nhà trường. Bản thân tôi nghĩ rằng để các em phát triển tốt phẩm chất đạo đức trong nhà trường thì đòi hỏi tất cả giáo viên trong nhà trường phải là một tấm gương sáng và luôn là chỗ dựa tinh thần vững chắc cho học sinh. Tạo dựng một không khí vui tươi trong nhà trường để các em nhận thấy rằng: “ Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”. + Giải pháp 5: Giáo dục đạo đức cho học sinh thông qua ca dao tục ngữ, thơ ca: “ Đi khắp thế gian không ai tốt bằng mẹ Gánh nặng cuộc đời không ai khổ bằng cha. Nói đến ca dao – tục ngữ thì trong chúng ta ai cũng biết rằng đây là kho tàng quí báu của ca dao, tục ngữ Việt Nam. Đặc biệt giá trị giáo dục đạo đức mang tính nhân văn sâu sắc. Tục ngữ, ca dao nghe ví von, dễ đi vào lòng người, ngắn gọn, dễ nhớ, dễ tiếp thu nên các em tiếp thu cũng rất nhanh và thu được kết quả khả quan. + Giải pháp 6: Thiết lập mối quan hệ giữa các giải pháp, biện pháp Các giải pháp, biện pháp có mối quan hệ chặt chẽ với nhau và luôn bỗ trợ cho nhau, giải pháp này là tiền đề cho giải pháp khác. Giáo viên cần phải thực hiện các giải pháp có hệ thống, có sự kết hợp chặt chẽ giữa nhà trường và các bậc phụ huynh cho đến tất cả các em học sinh trong lớp. + Giải pháp 7: Tổ chức phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội. Một trong những nội dung đổi mới công tác giáo dục hiện nay là phải làm thật tốt việc kết hợp giáo dục giữa nhà trường – gia đình – xã hội. Vì con người là tổng hòa các mối quan hệ xã hội, sinh ra và lớn lên trong môi trường gia đình 6
8. – nhà trường và xã hội. Ở mỗi môi trường dù lớn hay nhỏ đều diễn ra quá trình giáo dục, giáo dưỡng con người. Trong đó, nhà trường giữ vai trò hết sức đặc biệt – nhà trường là thể chế xã hội có chức năng chuyên trách về giáo dục, có vai trò chủ đạo trong công tác giáo dục thế hệ trẻ. Trong quá trình phát triển nhân cách toàn diện của học sinh, không thể thiếu sự kết hợp giáo dục giữa nhà trường – gia đình và xã hội, sự phối hợp này tạo ra môi trường thuận lợi, sức mạnh tổng hợp để giáo dục các em. Nhà trường cần phải tận dụng mọi nguồn lực để xây dựng cơ sở vật chất phục vụ giáo dục đạo đức như: Phòng truyền thống, thư viện, phòng học nhạc, câu lạc bộ, sân chơi, bài tập. Đồng thời chú trọng giáo dục truyền thống dân tộc địa phương, xây dựng gương học sinh tiêu biểu về đạo đức, học giỏi làm gương giáo dục cho học sinh trong trường Cùng với nhà trường, vai trò của gia đình là nền móng trong giáo dục đạo đức học sinh, quyết định quá trình phấn đấu rèn luyện của các em. Với ý nghĩa đó, các thành viên trong gia đình phải sống mẫu mực, đoàn kết, hòa thuận thương yêu nhau, sống hạnh phúc. Cha mẹ thường xuyên gặp gỡ, trao đổi với giáo viên chủ nhiệm để nắm tình tình, kết quả học tập, rèn luyện của con ở trường, dự họp phụ huynh đầu năm đầy đủ, góp phần xây dựng nhà trường, đánh giá chính xác việc rèn luyện học tập của con em mình. Cha mẹ cần tạo cho con có nếp sống nền nếp, khoa học, hướng dẫn việc đọc sách, xem phim, sử dụng vi tính có tác dụng giáo dục đạo đức; Xây dựng cho con kế hoạch học tập, làm việc, vui chơi hàng ngày, hàng tuần đồng thời thường xuyên kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện kế hoạch đề ra. Nhà trường, gia đình và xã hội phải thống nhất mục tiêu giáo dục đạo đức cho học sinh theo định hướng xã hội chủ nghĩa của Đảng và Nhà Nước đã đề ra; từ đó, thống nhất về nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức giáo dục đạo đức cho các em. Nhà trường chủ động làm rõ để các bậc cha mẹ học sinh thấy được những khả năng, ưu thế của giáo dục gia đình, giúp họ nhận thức một cách sâu sắc trách nhiệm, nghĩa vụ trong việc giáo dục đạo đức. Gia đình tạo môi trường thuận lợi cho việc giáo dục toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất đối với con cái, đồng thời phối hợp cùng nhà trường để nâng cao hiệu quả giáo dục. Nhà trường phối hợp với cộng đồng xã hội để quản lí và giáo dục học sinh, nắm tình hình học sinh, những nguồn thông tin tin cậy nơi học sinh cư trú, từ đó giúp giáo viên đánh giá đúng học sinh và tìm ra những biện giúp các em hoàn thiện nhân cách. Nhà trường phối hợp với cộng đồng giáo dục truyền thống dân tộc, bản sắc văn hóa địa phương, tình yêu quê hương đất nước. 2.2 Tính mới các giải pháp: Giáo dục đạo đức có vai trò và vị trí rất quan trọng trong việc giáo dục thế hệ trẻ bậc tiểu học không chỉ ở phần bồi dưỡng nhận thức về chuẩn mực đạo đức xã hội, mà chủ yếu góp phần định hình và phát huy những phẩm chất cần thiết của nhân cách con người với những hành vi cao đẹp đầy tính nhân văn. Bằng thực tế hoạt động của đơn vị trường. Tôi đã tiến hành nhiều biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh. Tuy nhiên, trong những biện pháp đó, mỗi biện pháp chỉ mang lại hiệu quả thiết thực nhất định. Do đó để tính mới của các giải pháp tôi đưa ra là : 7
9. + Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh trong trường tiểu học nói chung và đơn vị Trường tiểu học thị trấn Cam Lộ nơi tôi đang công tác nói riêng thì chúng ta phải biết kết hợp tổng hòa các biện pháp đó lại thành một hệ thống lô gíc với nhau. + Giáo dục các em thông qua ca dao tục ngữ, thơ ca Việt Nam thì đây là một phương pháp hết sức sáng tạo, vì nó gần gũi với các em, nhẹ nhàng, dễ nhớ, dễ hiểu, các em tiếp thu nhanh và đạt hiệu quả cao, như giáo dục về công lao của cha mẹ, đã ngày đêm dạy dỗ, chăm sóc các em, lo cho các em ăn ngon, mặc đẹp, nâng niu giấc ngủ cho các em, giáo viên cần nêu một số câu ca dao, tục ngữ, sau đó tổ chức cho học sinh tìm những câu ca dao, tục ngữ nói về công lao của cha mẹ ví dụ: + Thông qua các hoạt động trong nhà trường để giáo dục đạo đức cho học sinh Giáo dục đạo đức cho học sinh qua hoạt động Đội Thiếu niên tiền phong vì phong trào Đội là phong trào thu hút nhiều học sinh nhất, ở đây học sinh được rèn luyện, vui chơi trong một tập thể đầy tình thương của bè bạn thầy cô. Hoạt động Đội là hoạt động phong trào, phong phú và nhiều hình thức, mang tính trực quan sinh động phù hợp với lứa tuổi học sinh tiểu học do đó việc giáo dục đạo đức cho học sinh luôn đem lại hiệu quả rất cao. Đặc biệt là phong trào phát thanh măng non hàng tuần vì phong trào này được toàn thể học sinh trong nhà trường quan tâm và theo dõi. + Giáo dục học sinh thông qua các buổi sinh hoạt đầu tuần; giáo dục kỹ năng sống. Ngoài việc nhận xét, đánh giá trong tuần qua thì giáo viên Tổng phụ trách và ban giám hiệu nhà trường thường xuyên phải nêu tấm gương người tốt, việc tốt và tuyên dương những lớp và những học sinh thực hiện tốt để cho các lớp và các em học sinh thực hiện chưa tốt noi theo. Thường xuyên thay đổi hình thức sinh hoạt đầu tuần tránh rập khuôn máy móc, tránh sự đơn điệu trong buổi sinh hoạt đầu tuần, ngoài đánh giá nhận xét và triển khai kế hoạch thì giáo viên Tổng phụ trách cần cho các em tham gia các hoạt động khác: ví dụ: Tuần này tổ chức học sinh kể chuyện về Bác Hồ, tuần sau cho các em kể về tấm gương người tốt, việc tốt Thường xuyên thay đổi nội dung sinh hoạt để tạo ra không khí vui tươi, hứng thu cho học sinh khi được tham gia sinh hoạt đầu tuần. Trong các buổi sinh hoạt đầu tuần thì Liên Đội biểu dương thành tích của các em đã đạt được, biểu dương, khen ngợi, nêu gương những em cũng như các lớp thực hiện tốt. Tuyên truyền giáo dục các em, hướng cho các em thực hiện công việc đạt hiệu quả. Nhưng cũng nghiêm khắc xử lí những học sinh vi phạm bằng hình thức phù hợp nhất. + Giáo dục học sinh thông qua các buổi sinh hoạt Đội, Sao nhi đồng: Trong các buổi sinh hoạt Đội, Sao nhi đồng giáo viên Tổng phụ trách phải kết hợp tốt với giáo viên chủ nhiệm, phân công các em phụ trách sao khối 4,5 về sinh hoạt sao nhi đồng lóp 1,2,3. Trong các buổi sinh hoạt nhằm ôn lại truyền thống của Đội, những tấm gương anh dũng hy sinh trong cuộc đấu tranh giành độc lập, để cho các em được hưởng một nền hòa bình, được đi học, được vui chơi Thi đua giữa các chi Đội, giữa các Sao như vậy sẽ giúp các em học sinh 8
10. rất hứng thú tham gia vì nó mang tính tập thể cao, học sinh gần gũi, đoàn kết cùng nhau tham gia hoạt động. các em được giao lưu, học hỏi được nhiều điều hay, biết phân biệt đúng sai, cái hay, cái tốt được phát huy, kĩ năng giao tiếp, ứng xử được cải thiện, từ đó các em tự tin hơn, mạnh dạn hơn và có trách nhiệm hơn trong công việc cũng như trong các hoạt động giáo dục + Kết hợp hợp vững chắc giữa ba môi trường gia đình, nhà trường và xã hội để giáo dục học sinh. Việc giáo dục đạo đức cho học sinh không còn là việc của riêng nhà trường mà phải có sự phối kết hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và xã hội. Việc hình thành nhân cách học sinh cũng phụ thuộc phần lớn từ phía gia đình và xã hội. Nhà trường kết hợp vởỉ gia đình, phối hợp với ban chấp hành hội phụ huynh để giáo dục đạo đức học sinh. Thông qua ban chấp hành hội Cha mẹ học sinh để thông báo tình hình chung của nhà trường, và nhờ phụ huynh can thiệp, hỗ trợ, giúp đỡ để giáo dục các em kịp thời. Bên cạnh đó nhà trường có thể kết hợp các tố chức, đoàn thể ở địa phương để giáo dục đạo đức cho học sinh. 2.3. Tính thực tiễn của sáng kiến: + Thực tiễn quá trình giáo dục đạo đức học sinh trong nhà trường. Trong thời gian áp dụng các giải pháp thực hiện đã nâng cao được nhận thức, ý thức trách nhiệm mỗi một người giáo viên về công tác giáo dục đạo đức cho học sinh. - Tổ chức thực hiện tốt các hoạt động giáo dục nói trên, là chúng ta đã định hướng cho các em cơ sở ban đầu về giá trị nhân cách con người mới Việt Nam xã hội chủ nghĩa với các phẩm chất về đạo đức, học tập, lao động sáng tạo, lối sống thẩm mỹ, vui chơi hợp lý, có tổ chức kỷ luật cao. Bước đầu hình thành ý thức học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ; Tạo cho các em có cuộc sống có bản lĩnh, sáng tạo, tự lập. Qua việc áp dụng các phương pháp, để sự phối hợp giữa nhà trường – gia đình và xã hội ngày càng thực chất, hiệu quả, hằng năm cần khắc phục hạn chế, phát huy những mặt tích cực. Kết hợp giáo dục nhà trường – gia đình – xã hội không chỉ có giá trị về khoa học giáo dục mà còn có ý nghĩa chính trị, ý nghĩa nhân văn sâu sắc trong quá trình xây dựng con người mới trong giai đoạn hiện nay. + Môi trường gia đình có ảnh hưởng rất lớn trong quá trình giáo dục đạo đức học sinh. Gia đình là xã hội thu nhỏ, gia đình là tế bào của xã hội. Nói như thế để thấy được vai trò của gia đình trong xã hội ngày nay, đặc biệt là trong vấn đề giáo dục đạo đức cho con cái. Truyền thống đạo đức của gia đình có ảnh hưởng sâu sắc và trực tiếp đến con cái. Trong đó nhà trường giữ vai trò định hướng, uốn nắn những hành vi của học sinh theo chuẩn mực giá trị chung của xã hội. Gia đình và xã hội là môi trường vun đắp, nuôi dưỡng có ảnh hưởng trực tiếp đến sự hình thành giá trị đạo đức cho học sinh. Cần sớm khắc phục tình trạng giáo dục đạo đức cho học sinh hiện nay hầu như được giao phó chủ yếu cho nhà 9
11. trường. Tấm gương đạo đức của cha mẹ, người thân trong gia đình cũng như tấm gương đạo đức của thầy cô giáo luôn có tác dụng giáo dục vô cùng to lớn, hiệu quả hơn ngàn vạn cuốn sách về đạo đức cho dù học sinh đã được học thuộc. + Sự tác động tích cực của hoạt động Đội trong công tác giáo dục đạo đức cho học sinh: Đặc biệt là thế hệ trẻ, nhất là học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường lại càng phải vươn lên mạnh mẽ hơn nữa để đáp ứng kịp với xu thế của thời đại văn minh, hiện đại. Xã hội luôn cần những con người có trí thức nhưng không phải là những con người chỉ biết làm việc một cách máy móc mà còn phải biết những kỹ năng mềm để ứng xử trong cuộc sống - đó là những con người được giáo dục toàn diện về đức - trí - thể - mĩ. Thực tế cho thấy, để đào tạo thế hệ trẻ, giáo dục đã đóng vai trò tiên phong. Trong quá trình thực hiện vai trò của mình, giáo dục luôn tạo điều kiện và cơ hội tốt nhất để học sinh phát huy hết năng lực và rèn luyện phẩm chất, đạo đức của mình theo hướng phát triển toàn diện. Tuy nhiên, thời gian học trên lớp thì hạn chế mà lượng kiến thức truyền đạt thì nhiều nên việc giáo dục kỹ năng mềm cho các em dường như rất khó thực hiện. Do đó, bên cạnh việc truyền đạt kiến thức trong các giờ lên lớp thì các phong trào của Đội trong trường học đã đảm nhận và góp phần thực hiện tốt vai trò của mình trong việc giáo dục toàn diện cho học sinh. 2.4. Tính hiệu quả của sáng kiến: Để có được hiệu quả về chất lượng giáo dục đạo đức và giảng dạy trong nhà trường như hiện nay, ngay từ đầu năm học, Liên Đội cùng với Ban giám hiệu nhà trường phải tìm hiểu và nắm vững trình độ văn hoá, hoàn cảnh gia đình, môi trường xã hội. Đó vừa là điều kiện, vừa là biện pháp không thể thiếu để công tác giáo dục của nhà trường đạt hiệu quả như hiện nay. Sau khi áp dụng những phương pháp và yêu cầu này đối với học sinh Trường tiểu học thị trấn Cam Lộ đã đem lại hiệu quả: - Kết quả rõ nét nhất được thể hiện qua đợt khảo sát và kiểm tra, đánh giá về đạo đức các Chi đội đã đạt kết quả cao hơn so với chất lượng khảo sát ban đầu, như vậy các em đã ghi nhớ tốt hơn và có ý thức hơn trong việc thực hiện các nhiệm vụ phân công: ST Tổng Năng lực Phẩm chất T Tự Chăm Tự học Tự tin Trung Đoàn phục học Hợp tác - Giải trách thực kỷ kết yêu vụ, tự chăm quyết nhiệm luật thương quản làm vấn đề Tổng 639 639 639 639 639 639 639 597 573 563 573 584 617 632 1 Tốt (93,4%) (89,7%) (88,1%) (89,7%) (91,4%) (96,6%) (98,9%) 42 66 76 66 55 22 7 2 Đạt (6,6%) (10,3%) (11,9%) (10,3%) (8,6%) (0,04%) (1,1%) 10
12. Cần 3 cố 0 0 0 0 0 0 0 gắng Cần Khối 1: Nội dung Tốt Đạt cố 162 HS gắng Năng lực Tự học, tự chủ 147 (90,7%) 15 (9,3%) 0 chung Giao tiếp và hợp tác 144(88,9%) 18(11,1%) Giải quyết vấn đề và sáng tạo 142(87,7%) 20(12,3%) Năng lực đặc 1(0,6 Ngôn ngữ 150(92,6%) 11(6,8%) thù %) 1(0,6 Tính toán 156(96,3%) 5(3%) %) Khoa học 145(89,5%) 17(10,5%) Thẩm mĩ 147(90,7%) 15(9,3%) Thể chất 141(87%) 21(13%) Phẩm chất: Yêu nước 159(98,1%) 3(1,9%) Nhân ái 156(96,3%) 6(3,7%) Chăm chỉ 145(90%) 17(10%) Trung thực 155(96%) 7(4%) Trách nhiệm 147(90,7%) 15(9,3%) - Trong những năm qua Liên Đội đã tổ chức nhiều mô hình hoạt động giáo dục nhằm trang bị kỹ năng sống, giáo dục đạo đức cho học sinh thông qua các hội thi như: Hội thi Đố vui học tập, Rung chuông vàng, Nét đẹp đội viên, Giáo dục kỹ năng sống, ý thức tổ chức kỷ luật cho học sinh, hội thi nghi thức đội... đã góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh. Những hoạt động đó đã góp phần giúp Liên đội đạt Liên đội mạnh cấp Tỉnh trong nhiều năm liền và đạt nhiều thành tích xuất sắc trong hoạt động phong trào. Đặc biệt đã giáo dục cho học sinh những đức tính cần thiết như: Một là, giáo dục lòng yêu Tổ quốc, yêu đồng bào Hàng năm, dưới sự chỉ đạo của cấp ủy và lãnh đạo nhà trường, tổ chức Đội phối hợp với giáo viên, tổ chức cho các em học tập và tìm hiểu về truyền thống nhà trường, truyền thống quê hương, đất nước, giáo dục niềm tự hào dân tộc, giáo dục về mục đích, ý nghĩa của Ngày khai giảng, Lễ chào cờ Tổ quốc; hướng dẫn học sinh tập hát Quốc ca, Đội ca đúng nhạc và lời để hát tại các buổi lễ theo đúng nghi thức, thể hiện nhiệt huyết, lòng tự hào dân tộc của tuổi trẻ Việt Nam; tuyên truyền, kể chuyện ôn lại truyền thống lịch sử về những ngày kỷ niệm lớn của đất nước: ngày thành lập Đảng CSVN 3/2, ngày thành lập Đoàn 26/3, ngày thành lập Đội 15/5, ngày Giải phóng miền Nam thống nhất đất nước 30/4, ngày sinh nhật Bác 19/5, ngày Quốc khánh 2/9, ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, ngày thành lập Quân đội NDVN 22/12 thi kể chuyện theo sách, phong cách Bác Hồ, 11
13. thắp nến tri ân các anh hùng liệt sĩ, tham quan nhà Bảo tàng và Khu di tích lịch sử Thông qua những hoạt động trên, đã giúp các em có được những cảm nhận sâu sắc về lòng tự hào dân tộc, với hình thức học mà chơi, chơi mà học, các em có dịp ôn lại những kiến thức lịch sử một cách sinh động nhất, ý thức được việc lưu giữ những giá trị truyền thống của dân tộc. Cũng chính từ việc tổ chức các hoạt động trên, nhà trường phát hiện tài năng, năng khiếu của học sinh, từ đó có biện pháp giáo dục phù hợp nhằm phát huy tài năng của các em học sinh. Hai là, giáo dục tinh thần đoàn kết Với nhiệm vụ là giáo dục các em học sinh biết thương yêu, đoàn kết, biết chia sẻ giúp đỡ mọi người theo đạo lý “lá lành đùm lá rách” Liên đội đã thực hiện phong trào nuôi heo đất trao tặng 25 suất quà trị giá 500.000đ/suất và kế hoạch nhỏ trao tặng 5 suất quà trị giá 1000.000đ (200.000đ/suất) cho học sinh có hoàn cảnh khó khan vươn lên trong học tập. Từ việc tổ chức có hiệu quả các hoạt động phong trào trên đã giúp cho việc giáo dục học sinh biết yêu thương, đoàn kết, giúp đỡ nhau nhiều hơn; tạo môi trường giáo dục toàn diện, giúp học sinh phấn đấu rèn luyện và trưởng thành. Đặc biệt, thông qua các hoạt động trên, còn giúp cho các em biết sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình, xã hội và tự tin hơn trong giao tiếp ứng xử. Ba là, giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh thật tốt Với mục tiêu giáo dục rèn luyện học sinh không chỉ học tập thật tốt mà còn phải có sức khỏe cũng phải tốt, nên các biện pháp giáo dục về ý thức giữ gìn vệ sinh cho các em luôn được Liên Đội thường xuyên quan tâm cùng với nhà trường thông qua những buổi sinh hoạt chuyên đề, tuyên truyền về cách phòng, chống các căn bệnh thường gặp ở lứa tuổi học sinh như: cong vẹo cột sống, cận thị, bệnh sởi, tác hại của thuốc lá, Hội thi nét đẹp đội viên, thể dục giữa giờ, Bên cạnh đó,Liên Đội đã phối hợp với các đoàn thể khác trong nhà trường giáo dục các em nêu cao ý thức giữ gìn vệ sinh chung với khẩu hiệu “mắt thấy rác, tay nhặt liền” cùng với những buổi lao động quyét dọn vệ sinh trường, lớp đưa các em vào vai trò của những người lao công thu dọn rác để hiểu hơn về công việc của họ, từ đó giúp cho các em có ý thức giữ gìn vệ sinh chung ngày một tốt hơn. Sau những buổi tuyên truyền và những buổi lao động, ý thức giữ gìn vệ sinh của các em đã có chuyển biến rõ rệt. Nếu trước đó, các em có quan niệm là “mình không xả, thì không nhặt” nhưng sau đó với những biện pháp nêu trên các em đã thay đổi nhận thức của mình, hành động nhỏ nhưng ý nghĩa lớn và đó là kết quả rất vui mừng mà các trường học nhận thấy khi được giáo dục và rèn luyện cho các em. Bốn là, giáo dục thái độ khiêm tốn, thật thà, dũng cảm Liên đội đã phối hợp với nhà trường luôn chú trọng đến biện pháp nêu gương để giáo dục các em, lấy hành vi tốt đẹp của cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường để làm gương là một trong những phương pháp hữu hiệu để giáo dục, truyền thông thay đổi hành vi của học sinh. Đặc biệt là gương “người tốt việc tốt”, qua những buổi sinh hoạt tuyên truyền việc nhặt được của rơi trả lại cho người bị mất và khen ngợi các em trong các buổi lễ chào cờ đầu tuần... 12
14. Năm là, giáo dục về ý thức xây dựng trường học xanh, sạch, đẹp, an toàn, tham gia văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao Tích cực hưởng ứng phong trào thi đua “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” Liên Đội phát động phong trào thi đua “Xây dựng trường học xanh, sạch, đẹp, an toàn”. Trong năm học 2020-2021, Liên đội đã tổ chức nhiều hoạt động phong trào và đạt nhiều kết quả tích cực như: - Tham gia Hội thao học đường cấp huyện: Đạt Giải nhất toàn đoàn :Giải nhất bóng đá; Giải nhất Đơn nam và đôi nam bóng bàn; Giải nhất Điền kinh; Giải nhất Cờ vua lứa tuổi 4,5; Giải nhất thể dục aerobic lứa tuổi 1,2,3 Tham gia Hội thao học đường cấp tỉnh: Huy chương bạc bóng đá; Huy chương vàng Đơn nam bóng bàn; Huy chương đồng Điền kinh; Huy chương bạc Cờ vua lứa tuổi 4,5; Huy chương bạc thể dục aerobic lứa tuổi 1,2,3 - Giải thưởng mĩ thuật thiếu nhi Việt Nam huyện Cam Lộ lần thứ XII năm 2020: Tập thể Trường thị trấn Cam Lộ đạt giải nhất; Cá nhân: Em Trần Thu Hằng - 5A2 đạt giải A với tác phẩm "Chung tay vì nạn nhân chất độc màu da cam"; Em Trương Đình Tuyển - 4A2 đạt giải A với tác phẩm xây dựng nông thôn mới ở quê em. - Giải thưởng mĩ thuật thiếu nhi Việt Nam Tỉnh Quảng Trị lần thứ XII năm 2020 : Em Trần Thu Hằng - 5A2 đạt giải Khuyến khích với tác phẩm "Chung tay vì nạn nhân chất độc màu da cam" - Tham gia vẽ tranh DMN YOUNG LEADERS COMPETTION:1 giải tập thể; 3 giải cá nhân: Nguyễn Hà Vân 3A6; Nguyễn Thị Trà My 5A4; Thái Bảo Trâm 2A2. - Tham gia cuộc thi do Chương trình VTV7 - Đài truyền hình Việt Nam: Em Nguyễn Hà Vân lớp 3A6 đã đạt giải vàng Quốc gia trong cuộc thi “Em vẽ trường học hạnh phúc” tại Hà Nội. - Tham gia cuộc thi hát Quốc ca tại địa chỉ đỏ; công tác Đền dơn đáp nghĩa; Các hoạt động Trò chơi dân gian; Hội thi văn hóa học đường cấp trường: Tham gia Văn hóa học đường cấp tỉnh với tiểu phẩm : "Tiền mất tật mang" - Tổ chức Hoạt động trải nghiệm(học sinh lớp 1) tại khu chính phủ Cách mạng lâm thời CHMNVN với các phần: Em yêu làn điệu dân ca; Chúng em là hướng dẫn viên du lịch; Trò chơi dân gian; Nặn tò he và viết thư pháp. Hoạt động đã mang lại nhiều kiến thức bổ ích cho các em học sinh. - Liên đội đã phát động Ngày hội đọc sách, giới thiệu các tác phẩm sách hay, trương bày các loại sách đẹp và phát động phong trào thu gom sách trong toàn Liên đội; Tham gia kể chuyện theo sách cấp huyện đạt giải Khuyến khích... - Hưởng ứng treo ảnh Bác Hồ và 5 điều Bác Hồ dạy trong phòng học: treo ảnh Bác Hồ đã trở thành một phong trào có sức lan tỏa sâu rộng và nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của các chi đội tham gia 100%. Ngay khi được phát động, các lớp nhắc nhau thường xuyên dọn dẹp tường nhà, đặc biệt là vị trí trang trọng, tôn nghiêm để đặt ảnh Bác. Giáo viên chủ nhiệm luôn nhắc học sinh khi nhìn lên ảnh Bác, sẽ nhắc nhở bản thân mình phải luôn cố gắng, nỗ lực hơn nữa, phải phát huy vai trò, vị trí của người học sinh phấn đấu là con ngoan trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ. 13
15. - Phối hợp với trung tâm KNS Giá trị việt tổ chức Ngoại khóa giáo dục kỹ năng sống Ươm mầm tương lai cho học sinh. Trong đó các em được rèn luyện các kỹ năng cơ bản như: Làm việc theo nhóm, thuyết trình, Vượt chướng ngại vật, Bảo vệ bản thân, tư duy sáng tạo, xác định mục tiêu, xây dựng tình bạn đẹp...Hoạt động đã giúp cho học các kỹ năng cần thiết để trang bị trong cuộc sống. - Phối hợp với huyện Đoàn, RENEW tổ chức cho học sinh tham quan khu trưng bày bom mìn và Bảo tàng Quảng Trị nhằm giáo dục về nguy cơ bom mìn và cách phòng tránh. Qua đó cũng giúp các em tìm hiểu lịch sử văn hóa địa phương. Có thể khẳng định rằng, phong trào của Đội trong trường học đều mang tính giáo dục, rèn luyện, góp phần rất to lớn trong việc giáo dục toàn diện học sinh. Ngoài ra, còn giúp các em về kỹ năng sống, đồng thời có thêm nhiều kiến thức bổ ích về tự nhiên, xã hội, đặc biệt là đã trang bị cho các em những kiến thức cũng như cách xử lý về các tình huống trong cuộc sống. Từ các hoạt động trên, đã giúp cho các em hiểu biết về pháp luật, ý thức công dân, tính kỷ luật, tinh thần “tương thân tương ái”, giúp đỡ bạn bè, biết kính trọng ông bà, cha mẹ, thầy cô giáo, yêu mái trường và bè bạn; tự hào về truyền thống quê hương đất nước. Cũng từ các hoạt động phong phú trên đã định hướng cho các em học sinh biết sống trung thực, biết yêu quý, trân trọng cái đẹp, phê phán cái xấu, tránh xa các tệ nạn xã hội, luôn có ý thức vươn lên trong học tập và tu dưỡng, góp phần hoàn thiện nhân cách. Với việc vận dụng linh hoạt, sáng tạo các phương pháp tổ chức và hình thức sao cho phù hợp với đặc điểm, tình hình học sinh và điều kiện cơ sở vật chất của nhà trường là điều cần thiết và rất quan trọng. Giúp học sinh có được những sân chơi bổ ích, và những giây phút nghĩ ngơi tích cực sau những giờ học căng thẳng. III. KẾT LUẬN I. KẾT LUẬN Qua quá trình tìm hiểu về thực trạng giáo dục đạo đức tại trường tiểu học thị trấn Cam Lộ, bản thân nhận thấy rằng giáo dục đạo đức cho học sinh tiểu học là vấn đề hết sức quan trọng là điều mà mọi người phải đặc biệt quan tâm vì đây là bước đầu hình thành nên nhân cách đạo đức của công dân thông qua những hành vi đạo đức trong các mối quan hệ ứng xử ở gia đình, nhà trường và xã hội. Đặt biệt là mối quan hệ ứng xử ở gia đình, nhà trường nhằm góp phần hình thành nhân cách cho trẻ và đào tạo những con người toàn diện về đức và tài để phục vụ đất nước sau này. Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh tiểu học là một quá trình lâu dài, thường xuyên và liên tục, đòi hỏi người giáo viên phải có tinh thần và trách nhiệm cao. Ngoài ra trong quá giáo dục thì vẫn còn một số ít giáo viên chưa thực sự quan tâm, gần gũi tới các em. Phần lớn các em sinh hoạt gần gũi với cha mẹ nhiều nhưng vì hoàn cảnh nên một số phụ huynh suốt ngày tất bật với công việc do đó không kiểm soát, chăm sóc các em đúng mức. Vì lứa tuổi các em đang lớn, đang phát triển nên cần sự khuyên nhủ, nuôi dưỡng của những bậc làm 14
16. cha làm mẹ. Giáo dục đạo đức cho các em không phải chỉ ở trường là đủ mà cần phải kết hợp giữa các lực lượng trong xã hội để giáo dục các em. Tất cả vì học sinh thân yêu, vì tương lai của nước nhà. Cùng chung vai sát cánh với gia đình, nhà trường và xã hội để giáo dục các em, bên cạnh đó nhà trường cần tạo mọi điều kiện để giáo viên gần gũi với các em, để hiểu các em hơn nắm được hành vi sai trái của các em để từ đó có biện pháp để giáo dục các em thành những người con tốt, người có ích cho xã hội, góp phần giáo dục các em hoàn thiện hơn cả về trí dục lẫn đạo đức. II. KIẾN NGHỊ, ĐỀ XUẤT: *Đối với Hội đồng Đội các cấp: Tiếp tục duy trì việc tập huấn định kỳ nâng cao kỹ năng hoạt động Đội, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Thường xuyên tổ chức các chương trình giao lưu học tập cho đội ngũ Tổng phụ trách Đội. *Đối với Phòng Giáo dục và Đào tạo : Tăng cường sự chỉ đạo việc phối hợp hoạt động Đội với hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, phổ biến thêm các tài liệu về hướng dẫn các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, các mô hình hoạt động... *Đối với nhà trường: Tiếp tục quan tâm, chỉ đạo về các hoạt động của Liên đội, hỗ trợ về kinh phí cũng như cơ sở vật chất phục vụ cho hoạt động Đội, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp; nhằm phát huy tối đa tác dụng của các hoạt động Đội trong việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh. * Đối với giáo viên: là người trực tiếp giáo dục các em, là người có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành nhân cách của học sinh. Vì vậy, trước hết người giáo viên chủ nhiệm phải là người nắm vững đặc điểm tâm sinh lí của học sinh, nắm được đặc điểm tính cách và hoàn cảnh gia đình của mỗi học sinh; trên cơ sở đó, có những biện pháp tác động phù hợp đối với từng đối tượng học sinh trong lớp mình phụ trách. * Đối với học sinh: Tích cực tham gia các phong trào do nhà trường, Liên đội, các cấp tổ chức. Giữ gìn, bảo vệ tài sản nơi công cộng, tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường, thực hiện trật tự an toàn giao thông. Góp phần bảo vệ và phát huy truyền thống của nhà trường, địa phương. Công tác đội ở trường tiểu học góp phần làm nên cuộc sống hiện thực, phong phú, muôn màu, muôn vẽ của tuổi học trò. Các hoạt động Đội tác động đến trí tuệ, tình cảm của học sinh, góp phần rèn luyện tính kỹ luật, nề nếp, tính sáng tạo và sự thông minh, góp phần hình thành và phát triển toàn diện nhân cách của các em. Trên đây là bản sáng kiến kinh nghiệm “Một số giải pháp giáo dục phẩm chất đạo đức cho học sinh tiểu học”. Trong quá trình thực hiện đề tài không tránh khỏi những thiếu sót rất mong được sự đóng góp ý kiến của các cấp quản lí để bản thân tôi thực hiện nhiệm vụ được tốt hơn ./. 15
17. Cam lộ, ngày 9 tháng 5 năm 2021 XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG Tôi xin cam đoan đây là SKKN của ĐƠN VỊ mình viết, không sao chép nội dung của người khác. Người thực hiện Mai Thị Hồng Quyên 16
18. TÀI LIỆU THAM KHẢO Năm Stt Tên tác giả xuất Tên tài liệu NXB bản Bộ giáo dục đào Chương trình giáo dục phổ NXB Giáo 1 2006 tạo thông cấp Tiểu học, dục Học viện thanh thiếu nhi – Hội NXB 2 2015 Điều lệ nghi thức đội sữa đổi đồng đội trung Thanh niên ương trường Vấn đề Quản lí và quản lí nhà 3 Đặng Quốc Bảo 2010 ĐHQG Hà trường. Nội, NXB 4 Hồ Chí Minh 1990 Về vấn đề giáo dục đạo đức Chính trị quốc gia Nguyễn Sinh Đạo đức và phương pháp dạy NXB Giáo 5 2002 Huy học đạo đức ở trường Tiểu học dục NXB Lao 6 Trần Quang Đức 2008 Sổ tay đội viên, phụ trách đội động Tuyển tập các tác phẩm sư NXB Giáo 7 Makarenkô.A.C 1984 phạm dục 17
19. PHỤ LỤC PHÒNG GD&ĐT CAM LỘ CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG TH THỊ TRẤN CAM LỘ Độc lập – Tự do – Hạnh phúc Số: 07 /KH-THTTCL Cam Lộ, ngày 15 tháng 9 năm 2020 KẾ HOẠCH GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH Năm học 2020 - 2021 Căn cứ các văn bản chỉ thị thực hiện nhiệm vụ năm học của BộGD-ĐT, SGD, PGD; Căn cứ vào kế hoạch năm học 2020-2021 trường TH thị trấn Cam Lộ Căn cứ vào thực tế địa phương, quá trình rèn luyện đạo đức của học sinh trong những năm học vừa qua. Trường TH thị trấn Cam Lộ xây dựng kế hoạch giáo dục đạo đức học sinh năm học 2020 - 2021 như sau: I/MỤC TIÊU. - Tập trung giáo dục đạo đức cho HS trên các mặt giáo dục lòng yêu quê hương đất nước, lòng nhân ái tinh thần đoàn kết, tinh thần cảnh giác Cách mạng, ý thức kỉ luật, nhất là GD kỷ cương nề nếp trường học.giáo dục học sinh theo năm điều Bác dạy - Giáo dục truyền thống, giáo dục pháp luật - Tiếp tục thực hiện nghiêm túc Chỉ thị số 05/CT-TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị (khóa XII) về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; - Giáo dục kỹ năng sống cho HS II/NỘI DUNG CỤ THỂ. Lực Thời Điều Nội dung giáo dục Biện pháp - Hình thức lượng gian chỉnh tham gia - GD tuyên truyền -Tổ chức khai giảng và Phụ về nhiệm vụ năm ngày hội đến trường đúng huynh học mới với chủ đề nghi thức và sôi nổi GV, HS “Tiếp tục đổi mới - Họp Phụ huynh HS. quản lý và nâng - HS kí cam kết thực Phụ cao chất lượng hiện, tìm hiểu qua báo, huynh giáo dục” bài học các môn học về Tháng 9/ -Thực hiện cuộc tấm gương Bác Hồ. Học sinh 2020 vận động “học tập - GVCN giới thiệu về và làm theo tư truyền thống nhà trường, TPT, tưởng, đạo đức, tổ chức học sinh đăng kí GV, Học phong cách Hồ Chí tuần học tốt sinh Minh”. Thực hiện - Phát động thi đua đợt I 5 điều Bác dạy.các “Chào mừng ngày nhà cuộc vận động giáo VN”: đăng ký học GVCN, 18
20. Phong trào thi đua tốt, tổ chức HĐNGLL, tổ Học sinh, “xây dựng trường chức văn nghệ, tổ chức TPT học thân thiện, học ĐH liên đội, xây dựng sinh tích cực” tiêu chí thi đua, theo dõi - GD truyền thống, XL thi đua tuyên dương thực hiện nội quy, phê bình hợp lý HS quy chế nhà - HS tham gia cuộc thi về trường, luật an toàn ATGT trên mạng, nghe giao thông, giáo nói chuyện thời sự trong dục kỹ năng sống nước, quốc tế biển Đông - Giao dục ATGT - Giáo dục học sinh - Thông qua các nội dung GV bộ thực hiện nội dung môn học, tổ chức CLB môn, HS, các cuộc vận động phát thanh măng non, tổ CLB và phong trào thi chức hoạt động NGLL, măng đua, chủ đề năn thực hiện nghiêm túc các non học, giáo dục kỹ giờ kiểm tra, tạo phong năng sống trào học tập sôi nổi trong các lớp, xây dung đôi bạn - GD dân số - kế giúp nhau cùng tiến hoạch hoá- môi - Thông qua nội dung các Hiệu trường. Tuyên môn học, tuyên truyền trưởng Tháng10/ truyền phòng trong giờ chào cờ, giờ TPT, 2020 chống ma tuý HIV sinh hoạt lớp, bảng tin, GV, HS phát tanh măng non - Tổ chức giáo dục về truyền thống -Thông tin- giới thiệu quê hương đất truyền thống Phụ nữ VN, GV, HS, nước, phụ nữ, về truyền thống lịch sử dân TPT lịch sử truyền tộc và di tích lịch sử địa thống phương qua giờ chào cờ, HĐNGLL, - Giáo dục về kỉ HS đăng kí học tốt, chăm cương nề nếp nhà sóc khu di tích lịch sử trường, giáo dục về nhà bia thị trấn Cam Lộ bảo vệ sức khoẻ - HS thực hện tốt nội qui, GVCN, đánh giá xếp loại thi đua, HS - Giáo dục ATGT liên hệ với Hội Phụ huynh 19